X
تبلیغات
تحقیق ها
 

 Super Junior 6JIB ‘Sexy, Free & Single’ Album ]

Donghae’s

Dear father… It’s already our 6th album father^^ It’s something I realize everyday, but time really does fly…I’m already 27
years old ^^ I wonder how you’d be like if you were still alive?? I imagine it everyday!~ You would have a lot of white hair
growing out, more wrinkles on your face, and I think you would’ve gained more weight ^^ hehe I wonder if I’m becoming more
like you as I grow? When I was still little, everyone used to say that we looked very alike when we walk around holding
hands… hehe I’ve changed this much and I wonder how much you’ve changed, I miss you, and I want to hug you ^^ Sometimes
I miss you so much that I think about you and wish that you would appear in my dreams tonight! You’re not sick but healthy right??
(I’m) Going around from one place to another in this world and working hard, so don’t worry !! Even in the future,I will be
a son who will work harder and not feel down/exhausted but go further. Thank you for being by my side, holding my hand and
keeping me in your arms!!^^ As usual, what I say today while looking at a picture of you… ” I love you father!!”

Credit: @teukiebiased

Eunhyuk’s

“The one that dances well but the face is soso…figure is soso…personally is soso…ah…but she dances well…” (He’s talking about hyelimxD)

“Park SanghyukPDnim~ I will definitely do YooJihyuk’s solo album’s first stage at Strong heart! — he obviously secretly loves the name i swear “

Leeteuk’s

E.L.F, 2 years will go past quickly! But…you will be waiting right? Its a requestㅋㅋㅋif you go somewhere else(,) I will be angry!!!!!^^

 


"Brave"




It's a new day, new day, and it's evident
You must have been heaven-sent
Sometimes we should be hesitant, but I'm not at all
Just feelin more confident
Just using my common sense
Just trust in it, I'm lovin it

I can't refuse an offer so benevolent
Can't assume he's gon' use me
And after he'll never call again
Don't be afraid, don't be afraid
This is your day, this is your day

[Chorus:]
It's time to be brave
Say I'm not afraid, not anymore
I used to be cold, now the temperature's changed
It just ain't the same
I'm not afraid, i'm not afraid
Cus I've become brave
As the light of day straight into a cave
To show me the way, that I might be saved
Now I'm turning the page
Thanks to the power of love I can love
Because I am brave

I am brave, I am brave

I heard him say this thing moving too fast for him
It's a feelin I was straddeling
Foolishly adamant, but It's all in his eyes
Really wish he would let me in
Cus the same way I'm scared of him
I'm scared of being hurt again

It's time to let go, let go of your heart
It's time for a brand new start
Never know, we might never part
Baby don't be afraid, don't be afraid
This is your day, this is your day

[Chorus]

I wouldn't take back anything that I've gone through (no)
I pray for strength for anything that I'm gonna do
Whether joy, or it's pain, I'm still okay (I, I'm still okay)
I'm a be alright cause I'm not afraid
No, I am brave (brave)



+ نوشته شده در  جمعه دهم آذر 1391ساعت 12:1  توسط amamnda  | 

Tea yeon- Take A Bow Lyrics

 

Oh oh How bout a round of applause 
A standing ovation
ohohoh yeah yeahyeahyeah 


You look so dumb right now
Standin outside my house
Tryin to apologize
You’re so ugly when you cry
(Please) 
Just cut it out

_[Chorus]_
Don’t tell me you’re sorry cause you’re not
Baby when I know you’re only sorry you got caught
But you put on quite a show
Really had me going
But now it’s time to go
Curtain’s finally closin
That was quite a show
Very entertainin
But it’s over now
(But it's over now)
Go on and take a bow


And the award for the best liar goes to you
(Goes to you)
For make'n me believe that you could be 
Faithful to me
(Faithful)
Lets hear your speech ohhhh

Go on and take a bow

Tiffany- Rolling In The Deep Lyrics

There’s a fire starting in my heart
Reaching a fever pitch 
And it’s bringing me out the dark
Finally I can see you crystal clear
Go ahead and sell me out and I’ll lay your ship bare

See how I leave with every piece of you
Don’t underestimate the things that I will do
There’s a fire starting in my heart
Reaching a fever pitch
And it’s bringing me out the dark, ok

The scars of your love remind me of us
They keep me thinking that we almost had it all
The scars of your love, they leave me breathless
I can’t help feeling

We could have had it all
Rolling in the deep
You had my heart inside of your hand
And you played it
To the beat

Baby I have no story to be told
But I’ve heard one on you
And I’m gonna make your head burn
Think of me in the depths of your despair
Making a home down there
’Cause mine sure won’t be shared


We Could Have Had It All
We Could Have Had It All
It All, It All


We could have had it all
Rolling in the deep
You had my heart inside of your hand
And you played it
But you played it
You played it
You played it
You played it
To the beat

 

Wonder Girls - Like Money Lyrics

 

Love me like, like like love me like... money... 
Love me like... 
Aw, 
Listen to me now
My, heart is streaming now

I'm trying to show you, how to touch me... 
I'm not just a girl, I more precious than pearls

And I diserve all you got babe.
So it you're gonna hold me. Baby don't let got of me, give me all you've got I want everything, my heart is a treasure, one that can't be measured.

Let me teach you how to love me

Love me like money, love me like cars
Love me babe love me babe whatever you are, 

Love be a close love me be from a fall.

Love me like money, love me like cars
Love me babe love me babe whatever you are, 

Hold me like diamonds

Treat me like a star
Love me babe love me babe whatever you are, 
Love me like money, love me like cars
Love me babe, love me babe, whatever you are, 
How kind my goddes dreaming like a star
Love me babe, love me babe whatever you are...

 

 

Wonder Girls - Nu Shoes Lyrics

 

My nu shoes my brand nu shoes my nu shoes
My nu shoes my brand nu shoes my nu shoes

I got no car, got no money money
I spent too much on ManoloBlanik
'Cause I needed higher heels for my long legs
To start a fire on the floor with my hot steps

I got a bunch of pairs 'cause I like it like it
When I see Gucci boots I getting so excited
Other things don't really really matter
I feel like I'm in heaven when I walk on leather
Fly so high

When I'm dance dance dance  dance
Dancing with my new shoes on
Tonight I'm gonna hit the club
Dance dancedance
'Till the early morning sun comes up
Tonight I'm never gonna stop

Oh ohohohoh Everybody go
Oh ohohohoh Here we go go
Dance dance dance dance
Dancing with my nu shoes on

I got no choice I am too addicted
So sad without only happy with it
Sometimes I really wish I had four feets
So I could dance with myself to the drumbeat

Kicks on the chicks on the chicks
'Cause I like it like it
Lift ya but lift ya but 'cause I la lala like it
Other things don't really really matter
I feel like I'm in heaven when I walk on leather
Fly so high

Oops, here we go here we go and we like it like it
Oops, here we go here we go and we like it like it

We never go back
Step by step into a brand new start
We never get down
Never turn around just walk too far
They show me the way
I do what I want and I got no to do's
I got nothin' to loose
When I'm dancing with my new shoes

Jessica & Cristal- Tik Tok Lyrics

 

Wake up in the morning feeling like P Diddy
(Hey, what up girl?)
Grab my glasses, I'm out the door, I'm gonna hit this city
(Lets go)
Before I leave, brush my teeth with a bottle of Jack
'Cause when I leave for the night, I ain't coming back

I'm talking pedicure on our toes, toes
Trying on all our clothes, clothes
Boys blowing up our phones, phones
Drop-topping, playing our favorite CDs
Pulling up to the parties
Trying to get a little bit tipsy

Don't stop, make it pop
DJ, blow my speakers up
Tonight, I'mma fight
'Til we see the sunlight
Tick tock on the clock
But the party don't stop, no

Don't stop, make it pop
DJ, blow my speakers up
Tonight, I'mma fight
'Til we see the sunlight
Tick tock, on the clock
But the party don't stop, no

Ain't got a care in world, but got plenty of beer
Ain't got no money in my pocket, but I'm already here
And now, the dudes are lining up cause they hear we got swagger
But we kick em to the curb unless they look like Mick Jagger

I'm talking about everybody getting crunk, crunk
Boys tryin' to touch my junk, junk
Gonna smack him if he getting too drunk, drunk

Now, now, we go until they kick us out, out
Or the police shut us down, down
Police shut us down, down
Po-po shut us

Don't stop, make it pop
DJ, blow my speakers up
Tonight, I'mma fight
'Til we see the sunlight
Tick tock on the clock
But the party don't stop, no

Don't stop, make it pop
DJ, blow my speakers up
Tonight, I'mma fight
'Til we see the sunlight
Tick tock on the clock
But the party don't stop, no

DJ, you build me up
You break me down
My heart, it pounds
Yeah, you got me

With my hands up
You got me now
You got that sound
Yeah, you got me

DJ, you build me up
You break me down
My heart, it pounds
Yeah, you got me

With my hands up
Put your hands up
Put your hands up

Now, the party don't start 'til I walk in

Don't stop, make it pop
DJ, blow my speakers up
Tonight, I'mma fight
'Til we see the sunlight
Tick tock on the clock
But the party don't stop, no

Don't stop, make it pop
DJ, blow my speakers up
Tonight, I'mma fight
'Til we see the sunlight
Tick tock on the clock
But the party don't stop, no

 

SNSD - The Boys English Lyrics

 

[All]I can tell you're looking at me
I know what you see
Any closer and you'll feel the heat
([Jessica] GG)
[All] You don't have to pretend that you didn't notice me
Every look will make it hard to breathe
([Jessica] T R X)
[All] B-Bring the boys out

([Tiffany] Yeah~ You know~)
[All] B-Bring the boys out
([Tiffany] We bring the boys out (x2) Yeah~)
[All] B-Bring the boys out

[Taeyeon] Soon as I step on the scene
I know that they'll be watching me~ watching me~
([Tiffany] Get up)
[Yoona] I'mma be the hottest in this spot
There ain't no stopping me~ ([Tiffany] That's funny) [Yoona] stopping me~

[Sunny]I know life is a mystery
I'm gonna make history
I'm taking it from the start
[Seohyun]Call all emergency
I'm watching the phone ring
I'm feeling this in my heart~ my heart~
[All]B-Bring the boys out

[All]Girls' Generation make you feel the heat
[Yuri]And we're doin' it, we can't be beat
[All]B-Bring the boys out
[Sooyoung]We're born to win
Better tell all your friends
'Cause we get it in
You know the girls
[All] B-Bring the boys out

[Jessica]Wanna know my secrets
But no I'll never tell
'Cause I got the magic touch
And I'm not tryin' to fail
That's right
([Sunny]Yes fly high)
[Jessica]And I
([Sunny]You fly high)
[Jessica]Can't deny, I know I can fly

[Seohyun]I know life is a mystery
I'm gonna make history
I'm taking it from the start
[Taeyeon]Call all emergency
I'm watching the phone ring
I'm feeling this in my heart~ my heart~
[All/Taeyeon]B-Bring the boys out

[All]Girls' Generation make you feel the heat
[Tiffany]And we're doin' it, we can't be beat
[All]B-Bring the boys out
[Hyoyeon]We're born to win
Better tell all your friends
'Cause we get it in
You know the girls
[All]B-Bring the boys out

[All]Girls bring the boys out
[Yuri]I wanna dance right now
We can show 'em how the girls get down
[Yoona]Yes we go for more than zero
Number 1 everyone should know
Check this out

[Hyoyeon]
All the boys (x2) want my heart
Better know how to rock 'n' don't stop
[Sooyoung]Oh Gee
We make you so hot
Girls' Generation we won't stop
[All] B-Bring the boys out

[Jessica]It's not a fantasy
This is right for me
Livin' it like a star
[Taeyeon]Can't get the rest of me
I'mma be what I wanna be
This is deep in my heart~ my heart~

[All]I can tell you're looking at me
I know what you see
Any closer and you'll feel the heat
[All/Taeyeon]Just bring the boys out
[All/Seohyun]You don't have to pretend
That you didn't notice me
Every look will make it hard to breathe
[All]B-Bring the boys out
[Jessica]'Cause the
[Jessica] Girls (x4) [All/Jessica] Bring the boys out (x4)

[All] Girls' Generation make 'em feel the heat
[Sunny]And we're doin' it, we can't be beat
[All]B-Bring the boys out
[Tiffany]We're born to win
Better tell all your friends
'Cause we get it in
You know the girls
[All]B-Bring the boys out

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه هجدهم آبان 1391ساعت 6:53  توسط amamnda  | 

 

اعزام دانشجو به خارج از كشور

مقدمه :

اعزام دانشجو به خارج براي كسب علم اگر چه سابقه بسيار طولاني دارد و نمونه هايي از آن را در دوران رم

باستان نيز مي توان ديد ، ولي به شكل برنامه ريزي شده و مدون در يكي دو قرن گذشته سازمان يافته

است. در حال حاظر اهتمام به اعزام دانشجو به خارج ، در كشورهاي توسعه يافته حتي بيش از كشورهاي در

حال توسعه است و بيشترين تعداد دانشجويان اعزام كننده را كشور آمريكا دارد . اين در حالي است كه

همزمان بيشترين دانشجويان خارجي نيز در ايالات متحده مشغول به تحصيل هستند. به همين دليل تقريباً

در تمام دنيا به امر اعزام دانشجو به خارج به عنوان يك ضرورت اجتناب ناپذير نگاه مي شود و سعي مي

گردد تا حداكثر استفاده از هزينه صرفه شده به عمل آيد .

كه متشكل از پنج دانشجوي ايراني در رشته هاي مختلف علوم انساني ، مهندسي « اولين كاروان معرفت »

و پزشكي بود در 1814 وارد لندن شد . بعد از آن در نيمه قرن نوزدهم ، با تأسيس دارالفنون توسط ميرزا

تقي خان امير كبير و دعوت از معلمان خارجي ، و اعزام محصلين ايراني به خارج ، روند روابط دانشگاهي و

علمي ايران وارد مرحله گسترده تري شد. سومين مرحله اساسي بسط روابط دانشگاهي ايران و خارج به

دوره رضا شاه و تأسيس دانشگاه تهران در 1313 باز مي گردد . اين روند تا ظهور انقلاب اسلامي ادامه يافت.

بعد از انقلاب، به دليل تثبيت نظام، مدتي سياست اعزام متوقف شد، اما بعد از آن، با توسعه دانشگاه و علوم

و رشد نيازهاي علمي و تحقيقاتي كشور، سياست اعزام مجدداً از سر گرفته شد. بنا بر آمارهاي رسمي

موجود، از سال 1372 به بعد همواره شاهد روند صعود منحني اعزام دانشجو بوده ايم، هر چند در سال هاي

بعد به دليل توسعه تحصيلات تكميلي در داخل و تغيير سياست هاي اعزام شاهد روند نزولي بوده ايم.

با توجه به روند تاريخي، توسعه دانشگاه و علم در ايران همواره در بستري جهاني حركت كرده و رشد يافته

و تأثير اجتناب ناپذير آن بر علوم و رشد و « جهاني شدن » است و از سويي با توجه به فرايندهاي رو به رشد

توسعه علم و دانشگاه در وضع كنوني، مي توان گفت در آينده نيز ما همچنان به بسط روابط بين المللي

7

دانشگاهي و استمرار سياست اعزام و مبادله دانشجو به منزله يكي از روش ها و ابزارهاي بين المللي كردن

علوم و توسعه علمي كشور نيازمند هستيم.__

+ نوشته شده در  دوشنبه پانزدهم آبان 1391ساعت 5:34  توسط amamnda  | 

ماده 1: شرایط عمومی متقاضیان اعطای بورس

متقاضیان باید واجد شرایط عمومی ذیل باشند:

1-دارا بودن ضوابط آئین نامه جذب اعضای هیات علمی مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی مورخ 19/4/86

تبصره: باتوجه به قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی،اجتماعی، سیاسی کشور و قانون مدیریت خدمات کشوری به شماره 109740/385 مورخ 24/7/1386 مصوب مجلس شورای اسلامی، اعطای بورس و ماموریت آموزشی به کارمندان دستگاههای اجرایی جهت اخذ مدرک دانشگاهی ممنوع می باشد.

2-دارا بودن مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد یا دکترای عمومی ،پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی، علوم آزمایشگاهی و دامپزشکی

3-سن متقاضیان در زمان درخواست بورس بایستی حداکثر 35 سال باشد.

تبصره: حداکثر سن بورسیه ها برحسب مورد می تواند به شرح ذیل افزایش یابد و در هر حال نباید بیش از 40 سال باشد.

الف-اعضای هیات علمی دانشگاهها یک سال به ازای هرسال خدمت اعم از پیمانی یا رسمی

ب-دارندگان کارت پایان خدمت وظیفه عمومی معادل طول خدمت(حداکثر دو سال)

ج-شرکت کنندگان در جبهه های جنگ تحمیلی، یک سال به ازای هر سال حضور داوطلبانه در جبهه

د-آزادگان جنگ تحمیلی، یک سال به ازای هر سال اسارت

4-متقاضیان ذکور باید دارای کارت پایان خدمت نظام وظیفه یا معافیت تحصیلی و یا کارت معافیت دائم و یا دفترچه آماده به خدمت که مهلت آن تا تاریخ تصویب بورس منقضی نگردیده، باشد.

تبصره: چنانچه در تاریخ اعزام، متقاضی در حال انجام خدمت وظیفه عمومی باشد وزارت متبوع در چارچوب قانون وظیفه عمومی نسبت به ترخیص وی اقدام خواهد نمود.

5-متقاضیان مونث طبق اصلاحیه قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور مصوب 14/12/79 مجلس شورای اسلامی با رعایت مفاد ماده 18 قانون گذرنامه مجاز به اعزام می باشند.

  

ماده 2- شرایط اختصاصی اعطای بورس

متقاضیان باید واجد شرایط اختصاصی ذیل باشند:

1-محل اشتغال بکار متقاضیان در صورت استخدام رسمی نباید با موسسه معرف متفاوت باشد.

2-متقاضیان نباید به موسسه یا دستگاه دیگری غیر از محل سهمیه قبولی و یا موسسه معرف تعهد خدمت داشته باشند و محل تعهد متقاضیان برای استفاده از بورس داخل در مقطع کارشناسی ارشد نباید متفاوت با محل سهمیه قبولی در مقطع دکترا باشد.

3-دارندگان مدارک دکترای تخصصی(Ph.D ) ودانشجویان شاغل به تحصیل در دوره های دکترای تخصصی(Ph.D ) یا دستیاری مجاز به شرکت در آزمون و معرفی جهت اخذ بورس نمی باشد.

4-ضوابط و شرایط برگزاری آزمون براساس مصوبه سالیانه شورای اجرائی بورس خواهد بود.

5-پذیرش نهایی و اعطای بورس به متقاضیان معرفی شده توسط دانشگاه پس از تایید هیات مرکزی جذب، در چارچوب ضوابط شورا و از طریق شورای اجرایی بورس وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی صورت می پذیردو نقش دانشگاه صرفاً معرفی افراد به وزارت متبوع می باشد.

6-سهمیه های پذیرش در آزمون(سهمیه آزاد و سهمیه مربی) براساس مصوبات سالانه شورای اجرایی بورس می باشد.

الف-داوطلب مربی به شخصی اطلاق می گردد که عضو هیات علمی رسمی یا پیمانی دانشگاه معرف باشد.

ب-داوطلبانی که مشمول بند الف نمی شوند باید از سهمیه آزاد استفاده نمایند.

7-بیست درصد(20%) از سهمیه های فوق که حد نصاب نمره علمی لازم را کسب کرده باشند، براساس مصوبه مجلس شورای اسلامی مختص سهمیه رزمندگان، جانبازان، همسران و فرزندان جانبازان بالای پنجاه درصد، آزادگان، فرزندان و همسران شهدا می باشد.

8-حد نصاب پذیرش برای سهمیه مربیان دانشگاهها و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سهمیه رزمندگان، اخذ 80% (هشتاد درصد) نمره آخرین فرد پذیرفته شده در سهمیه آزاد می باشد.

9-هر دانشگاه مجاز می باشد از سهمیه تعیین شده در هر رشته 50% را بدون شرکت در آزمون جهت اعطای بورس و تصویب نهایی در شورای اجرائی بورس به مرکز خدمات آموزشی معرفی نماید متقاضیان علاوه بر احراز شرایط عمومی و اختصاصی بایستی دارای یکی از شرایط ذیل باشند:

1-9-2استعدادهای درخشان به استناد آیین نامه تسهیلات آموزشی، پژوهشی و رفاهی ویژه استعدادهای درخشان

2-9 -2 مربیان آموزشی دانشگاهها که 80% نمره ارتقاء را کسب نموده باشند.

3-9 -2 افرادی که در پست های علمی - اجرائی دارای خدمات ارزنده باشند(با تایید و تشخیص شورای اجرایی بورس وزارت متبوع)

تبصره:حوزه ستادی وزارت بهداشت، درمان وآموزش پزشکی می تواند براساس مصوبه شورای اجرائی بورس در هر سال سهمیه ای از شورای اجرائی بورس دریافت کرده و براساس بند 9، 2 عمل نماید.

10-2 مرجع نظارت بر حسن انجام مراحل اعطای بورس، وزارت متبوع خواهد بود و در صورتیکه در هر مرحله مشخص گردد که روند فوق در معرفی افراد از سوی دانشگاه رعایت نگردیده است بورس اعطائی لغو می گردد و از سهمیه دانشگاه در سال آتی کاسته می شود.

11-2 بورس همراه به اشخاصی تعلق می گیرد که:

الف-مدت تحصیل بورسیه با مدت بورس همسر همخوانی داشته باشد و حداکثر 6 ماه پس از اتمام بورس بورسیه اصلی تحصیل وی به اتمام برسد.

ب-اعلام نیاز از یکی از دانشگاههای علوم پزشکی و یا مراکز تابعه وزارت متبوع(هماهنگ با محل تعهد خدمت بورسیه اصلی) را اخذ نماید.

ج-شرایط عمومی متقاضیان مندرج در این آیین نامه را داشته باشد.

تبصره-اعطای نهایی بورس همراه، منوط به تصویب شورای اجرایی بورس وزارت متبوع می باشد.

 

ماده 3-سایر شرایط اعزام دانشجو

1-3 مدت اعتبار بورس از تاریخ موافقت نهایی حداکثر به مدت 2 سال می باشد.

2-3 احراز حد نصاب نمره زبان در آزمون IELTS طی سال اول ضروری می باشد در غیر این صورت بورس فرد لغو می گردد.

3-3 برای پذیرفته شدگان نهایی تعیین نوع بورس، گرایش تحصیلی، کشور ودانشگاه محل تحصیل با انتخاب و تایید دانشگاه محل تعهد خدمت و مرکز خدمات آموزشی(براساس ضوابط شورای اجرائی بورس) خواهد بود.

4-3 انتخاب کلیه متقاضیان براساس بند 3 و 4 ماده 5 آیین نامه تشکیل هیات عالی جذب اعضای هیات علمی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی خواهد بود.

 

ماده 4-دوره دکترای مشترک

به منظور توانمندی دانشگاههای علوم پزشکی داخل کشور و برقراری ارتباط علمی موثر جهت بهره مندی از تجربیات سایر کشورها در رشته هایی که دانشگاههای علوم پزشکی داخل نیاز دارند، دوره های دکترای مشترک برنامه ریزی می شوند.

1-4 شرایط انعقاد قرارداد:

1-1-4 دانشگاههای داخل کشور می توانند پس از اخذ مجوز از شورای نظارت، ارزشیابی و گسترش دانشگاههای علوم پزشکی با دانشگاهها و مراکز معتبر خارج مشارکت نمایند.

2-1-4 دانشگاهها و مراکز علمی خارجی طرف قرارداد بایستی معتبر و مورد تایید وزارت متبوع باشند.

3-1-4 قرارداد تربیت دانشجو براساس فرم قراردادی که از طریق وزارت متبوع اعلام می گردد و همچنین توافق سه جانبه دانشگاه داخل و خارج و مرکز خدمات آموزشی منعقد می شود.

4-1-4 تربیت دانشجو در رشته هایی صورت می گیرد که در اولویت دانشگاهها و موسسات تحقیقاتی تربیت کننده داخل بوده و در داخل کشور برگزار نمی گردد و یا ظرفیت پذیرش دانشگاهها در رشته مذکور طی 5 سال آتی کمتر از نیاز کشور باشد و این امر به تایید شورای اجرائی بورس برسد.

5-1-4 دانشجویان دوره دکترای مشترک بایستی حداقل 50% دوره را در داخل کشور بگذرانند و مدت حضور دانشجو در خارج با در نظر گرفتن طول دوره بورس های کوتاه مدت حداکثر دو سال خواهد بود.

تبصره: در صورت دعوت از اساتید خارجی ممکن است کل دوره در داخل کشور برگزار گردد.

1-5-1 جلسه دفاع از پایان نامه در دانشگاه مبدا برگزار و مدارک فراغت از تحصیل دانشجو توسط دانشگاه مبدا صادر می گردد.

 

2-4 شرایط تحصیل:

1-2-4 داوطلبان متقاضی ورود به این دوره بایستی دارای بورس بلند مدت تصویب شده در شورای اجرایی بورس(مطابق مقررات و قوانین موجود در آئین نامه اعطای بورس خارج از کشور) باشند.

2-2-4 داوطلبان بایستی حد نصاب نمره زبان موردنیاز جهت بورس بلند مدت را کسب نمایند.

3-2-4 برنامه مرحله آموزشی و موضوعات برنامه درسی بایستی به تایید مرکز خدمات آموزشی برسد.

تبصره 1-در مرحله آموزشی در صورتی که نیاز به تدریس برخی از دروس توسط استادان خارجی وجود داشته باشد، دانشگاه یا موسسه علمی معتبر خارج بایستی امکان اعزام استاد مربوطه را به ایران فراهم نماید. هزینه بلیط و اسکان استاد خارجی به عهده دانشگاه مبدا خواهد بود.

تبصره 2-مباحثی که بعنوان پیش نیاز مرحله پژوهشی محسوب می گردند بایستی توسط دانشگاه یا موسسه علمی معتبر خارجی در مرحله پژوهشی تدریس شوند.

4-2-4 پس از اتمام دوره آموزشی، امتحان جامع براساس مقررات وزارت متبوع برگزار شده و پذیرفته شدگان می توانند مرحله پژوهشی را آغاز نمایند.

5-2-4 پایان نامه دوره تحت نظر مشترک دو استاد راهنما(یک نفر از دانشگاه داخل و یک نفر از دانشگاه خارج) ارائه و انتخاب موضوع و نحوه انجام آن براساس موافقت طرفین صورت خواهد گرفت.

6-2-4 کلیه مقالات مربوط به پایان نامه می بایست با نام هر دو دانشگاه یا موسسه ایرانی و خارجی، استادان راهنما و دانشجو به انتشار برسد.

7-2-4 کلیه حقوق کسب شده از طریق پایان نامه متعلق به طرفین می باشد.

8-2-4 تامین هزینه های مراحل آموزشی و پژوهشی دوره دکترا با توافق دو دانشگاه داخل و خارج و براساس قرارداد سه جانبه می باشد.

9-2-4 دانشجو در مرحله پژوهشی ملزم به ارائه پذیرش حداقل یک مقاله از مجلات نمایه شده در بانکهای اطلاعاتی معتبر جهت کسب مجوز دفاع از پایان نامه می باشد.

  

3-4 هزینه های دوره:

1-3-4 به دانشجو بابت هر بار اعزام یک بلیط رفت و برگشت به کشور موردنظر (جمعاً دو نوبت) تعلق می گیرد.

تبصره: در صورت ضرورت و با تایید دانشگاه مبدا، استفاده از بلیط بیش از دو نوبت پس از موافقت شورای اجرائی بورس نیز امکان پذیر خواهد بود که در این صورت هزینه مربوطه توسط دانشگاه مبدا تامین خواهد شد.

2-3-4 مقرری دانشجو در زمان حضور در خارج از کشور به صورت ارزی و براساس آخرین مصوبه هیات محترم وزیران پرداخت می گردد.

تبصره: در صورتیکه بورسیه رابطه استخدامی داشته باشد حقوق و مزایای وی در زمان حضور در خارج از کشور پس از کسر کسورات قانونی به حساب متمرکز وزارت متبوع واریز می گردد.

  

3-3-4 درصورتیکه بورسیه رابطه استخدامی داشته باشد در زمان حضور در ایران حقوق و مزایا به صورت ریالی به نامبرده پرداخت می گردد و پرداخت ارز به وی ممنوع می باشد.

4-3-4 استاد راهنمای داخل در طول انجام طرح و زمان دفاع از پایان نامه می تواند یکبار از مزایای بلیط رفت و برگشت و هزینه های مربوطه بهره مند گردد.

5-3-4 هزینه پایان نامه، کتاب، بیمه و درمان براساس بخشنامه ارزی وزارت متبوع(درخصوص دوره های دکترای مشترک) قابل پرداخت می باشد.

6-3-4 نحوه اجرا و پرداخت هزینه های دوره دکتری مشترک براساس ضوابط و مقررات مربوطه و مصوبات شورای اجرایی بورس صورت خواهد گرفت.

  

دوره های کوتاه مدت

ماده 5-دوره تکمیلی Ph.D

1-5 شرایط متقاضیان

الف-متقاضی دانشجوی مقطع Ph.D دانشگاهها یا موسسات وابسته به وزارت بهداشت باشد.

تبصره: دانشجویان شاغل به تحصیل در موسسات و دانشگاههای غیر وابسته به وزارت متبوع در صورتی امکان استفاده از دوره مذکور از طریق اعتبارات این وزارت را دارند که یا بورس داخل وزارت متبوع بوده یا رابطه استخدامی با دانشگاهها و موسسات وابسته به این وزارت داشته باشند.

ب-گذراندن امتحان جامع

ج-تایید سطح زبان دانشجو توسط دانشگاه محل تحصیل

د-داشتن پذیرش از یکی از دانشگاهها و موسسات معتبر خارج از کشور

ه-تکمیل فرم تایید پذیرش توسط استاد راهنما، گروه و دانشکده و معاون آموزشی دانشگاه مربوطه

و-احراز صلاحیتهای عمومی طبق ضوابط مربوطه

ز-موافقت محل خدمت در خصوص بورسیه هایی که رابطه استخدامی دارند.

 

 

2-5 وضعیت تحصیلی:

1-2-5 زمان استفاده از دوره تکمیلی خارج از کشور پس از قبولی در امتحان جامع و حداکثر 6 ماه قبل از اتمام مهلت قانونی جهت ادامه تحصیل براساس آئین نامه آموزشی دوره دکترای تخصصی می باشد و در صورت اتمام مهلت و سنوات تحصیلی دانشجو و یا فراغت از تحصیل و اخذ مدرک امکان استفاده از دوره مذکور وجود ندارد.

2-2-5 مقرری تحصیلی دانشجویان بورسیه داخل و دانشجویان دارای تعهد عام به محض خروج از کشور قطع و برقراری مجدد مقرری پس از بازگشت دانشجو به کشور در صورت عدم اتمام تحصیل و برابر با ضوابط و آئین نامه مربوطه خواهد بود.

3-2-5 دوره تکمیلی خارج از کشور جزء سنوات تحصیلی دانشجو محسوب می گردد.

4،2،5 مهلت استفاده از بورس كوتاه مدت يكسال مي باشد.

5،2،5 حداكثر مدت بورس 6 ماه ميباشد.

6،2،5 مدت بورس كوتاه مدت ازبورس داخل كسر مي گردد ودرصورتي كه دانشجو 6 ماه درخارج از كشور باشد حداكثر 4 سال ازمزاياي بورس داخل بهره مند خواهد شد.

3،5  تعهدات وزارت متبوع

1،3،5   پرداخت كليه هزينه هاي دانشجويان وهمراهان شامل بليط رفت وبرگشت ومقرري زندگي و بيمه وهزينه كتاب براساس دستورالعمل ارزي وزارت متبوع ومصوبه هيات دولت درخصوص مقرري دانشجويان قابل پرداخت مي باشد.

تبصره 1: درمورد مستخدمين سايردستگاهها پرداخت معادل ريالي ارزي به عهده دستگاه مربوطه خواهد بود.

تبصره 2 : كليه حقوق ومزاياي افراديكه دراين مدت ازماموريت آموزشي استفاده مي نمايند نيز به حساب وزارت واريز مي گردد.

2،3،5  بابت اين دوره هيچگونه شهريه اي به دانشگاه خارج پرداخت نخواهد شد.

4-5  ارائه گزارش :

1-4-5دانشجويان بورسيه موظف هستند پس از پايان دوره درخارج به كشور مراجعت وگزارش جامعي ازفعاليت هاي علمي وگواهي پايان دوره را با تاييد نمايندگي علمي دركشور مربوطه به مركز خدمات آموزشي ارائه دهند.

2-4-5 دانشجويان مي بايست پايان نامه خود را با سرپرستي استادان راهنما درمحل اصلي آموزش خود درداخل انجام دهند.

 

 

ماده 6- دوره تكميلي فوق تخصص:

1-6- دستياران فوق تخصص كه تعهد خود را به صورت عضو هيات علمي سپرده اند ودرامتحان بورد فوق تخصص نمرات برتر را اخد نمايند مي توانند ازبورس دوره تكميلي فوق تخصصي حداكثر به مدت شش ماه درخارج از كشور استفاده نمايند .

2-6- اعطاي بورس به اين افراد براساس معرفي دبيرخانه شوراي آموزش پزشكي وتخصصي وپس از تصويب شوراي اجرايي بورس ميسر ميباشد.

 3-6- متقاضيان اين دوره بايستي درزمان اعطاي بورس خدمت خود را به صورت عضو هيات علمي شروع نموده باشند.

تبصره : درخصوص اعضاي هيات علمي رسمي وپيماني طرح موضوع درشورا پس از معرفي دبيرخانه مربوطه بلامانع است .ليكن درخصوص اعضاي هيات علمي متعهد خدمت بايستي 6 ماه از خدمت ايشان به صورت هيات علمي گذشته باشد وداراي نامه حسن انجام كاراز محل خدمت باشند .

 

 

4-6- بابت دوره مذكور هيچگونه شهريه اي به دانشگاه خارج ازكشور پرداخت نخواهد شد.

5-6- تاييد پذيرش اخذ شده توسط دانشگاه وسپردن وثيقه به دانشگاه محل خدمت به منظور انجام تعهدات بورس اعطايي پس از بازگشت الزامي مي باشد.

6-6- احراز صلاحيتهاي عمومي جهت اعزام افراد ضروري ميباشد.

7-6- درخصوص افرادي كه عضو هيات علمي رسمي وپيماني دانشگاهها مي باشند وجهت طي اين دوره ازماموريت آموزشي استفاده مي نمايند لازم است حقوق ومزاياي ايشان درمدت استفاده از بورس به حساب متمركز وزارت متبوع واريز گردد.

 

 

ماده 7- دوره هاي كوتاه مدت جهت اعضاي هيات علمي

1-7  شرايط متقاضيان:

1-1-7 عضو هيات علمي رسمي يا پيماني تمام وقت جغرافيايي دانشگاه يا موسسه وابسته به وزارت متبوع باشند.

تبصره 1 : درخصوص اعضا ء هيات علمي پيماني دارا بودن حداقل سه سال سابقه خدمت الزامي ميباشد.

تبصره 2: درخصوص افرادي كه كمتر از سه سال خدمت كرده اند درصورتيكه دانشگاه ايشان را تاييد كرده ومورد نياز دانشگاه باشند با تصويب شوراي اجرايي بورس بلامانع است .

2-1-7 حداقل داراي مدرك تخصص يا ph.D

3-1-7 طي سه گذشته ازدوره هاي خارج از كشور كوتاه مدت وفرصت مطالعاتي استفاده ننموده باشند ودرخصوص بورسيه هاي بلند مدت اززمان مراجعت به كشور برابر مدت بورس گذشته باشد.

4-1-7ازنظرفعاليتهاي علمي وتعداد مقالات دربين اعضاي هيات علمي آن دانشگاه شاخص ومورد تاييد دانشگاه باشد/.

5-1-7 دوره درخواستي براساس نياز واولويت هاي كشور باشد ( با تشخيص شوراي اجرايي بورس وزارت متبوع)

2-7  نحوه تخصيص سهميه به هردانشگاه

*به ازاي 20 الي 50 نفر عضو هيات علمي  يك نفر سهميه

*به ازاي 50 الي 100 نفر عضو هيات علمي   دو نفر سهميه

*به ازاي 100 الي 200 نفر عضو هيات علمي   سه نفر سهميه

*به ازاي 200 الي 400نفر عضو هيات علمي  چهار نفر سهميه

*به ازاي 400 الي 600 نفر عضو هيات علمي  پنج نفر سهميه

*به ازاي 600 الي 800 نفر عضو هيات علمي هفت  نفر سهميه

*به ازاي 800 الي 1000 نفر عضو هيات علمي نه  نفر سهميه

*بيش از 10000 نفر عضو هيات علمي ده نفر  سهميه

تبصره 1: درموارد خاص ومورد نياز كشور با نظرشوراي اجرايي بورس سهميه فوق قابل افزايش است.

تبصره 2: سهميه هرسال مختص همان سال بوده وقابل انتقال به سال بعد نمي باشد.

3-7 پس از تصويب موارد درشوراي بورس دانشگاه ومعرفي افراد موضوع درشوراي اجرايي بورس وزارت متبوع بررسي وتصويب مي گردد مهلت استفاده از بورس اعطايي اززمان تصويب شوراي اجرايي بورس به مدت يكسال مي باشد.

4-7 احراز صلاحيت عمومي وتاييد آن توسط مراجع ذيصلاح براي متقاضيان الزامي است.

5-7 طول دوره سه ماه ميباشد .

تبصره: با موافقت رياست دانشگاه واحراز شرايط ذيل طول دوره به مدت سه ماه ( تا سقف شش ماه ) با نظررئيس مركز خدمات آموزشي قابل تمديد مي باشد.

الف - درخواست بورسيه وارائه گزارش دوره به همراه نامه استاد مربوطه 

ب - تاييد نمايندگي علمي يا سفارت جمهوري اسلامي ايران دركشور محل تحصيل

6-7 پرداخت هزينه هاي بورس براساس دستورالعمل پرداخت هزينه هاي ارزي وريالي دانشجويان بورسيه ميباشد.

تبصره : جهت فرزندان بالاي 18سال حمايت مالي انجام نمي گيرد.

7-7  بورسيه ملزم به سپردن تعهد محضري ( با ضمانت يك نفر كارمند رسمي دولت) مي باشد وپس از اتمام دوره بايستي به كشور مراجعت وبا مركز خدمات آموزشي تسويه حساب نمايد پس ازخدمت به ميزان 2 برابر مدت بورس با ارائه گواهي ازدانشگاه نسبت به ابطال سند تعهد اقدام نمايند/

 

ماده 8- شرايط تبديل بورس خارج به داخل ( قبل ازاعزام):

1-8 تبديل بورس خارج به داخل درهمان رشته ودرمحدوده ظرفيت مازاد با تصويب شوراي اجرايي بورس بلامانع است.

2-8  اخذ پذيرش ازدانشگاه برعهده دانشجو است/

3-8 پرداخت شهريه برعهده وزارت متبوع است كه ازمحل صرفه جويي ارزي ، به اسم دانشجو دراختيار دانشگاه قرارمي گيرد.

 

ماده 9- تعهدات:

 1-9 پذيرفته شدگان براي استفاده ازكليه بورسهاي تحصيلي وثيقه ملكي مي سپارند كه پس ازاتمام تحصيل موظف هستند به كشور مراجعه وحداقل دوبرابرمدت تحصيل دردانشگاه مربوطه ودر صورت عدم نياز آن دانشگاه دريكي ازدانشگاههاي علوم پزشكي يا موسسات آموزشي ، تحقيقاتي وابسته ويا موسسات دولتي ديگري كه وزارت تعيين مي نمايد خدمت كنند ودرصورت انجام ندادن تعهدات ملزم به پرداخت عين ارزهاي دريافتي برابر مقررات وضوابط روز بازپرداخت بعلاوه پنج برابر وجوه وهزينه هاي ريالي پرداخت شده ويا هرگونه خسارت ديگر به تشخيص وزارت خواهند بود.

تبصره 1: نوع تعهد وميزان وثيقه توسط شوراي اجرايي بورس وبراساس طول دوره تحصيلي وشرايط اعزام شرايط مورد بررسي وتصميم گيري قرارمي گيرد.

تبصره 2: ميزان وثيقه بورسيه همراه برابر با بورسيه اصلي مي باشد.

تبصره 3 : تعهد دوره هاي كوتاه مدت اعضاي هيات علمي ( موضوع ماده 8) به صورت تعهد محضري مي باشد.

2-9 - دوطلباني كه بعنوان بورسيه دوره دكتري تخصصي (ph.D ) اعزام مي شوند بايد پس از پايان دوره تحصيلي با توجه به مقررات آموزشي دانشگاه مربوطه به اخذ درجه دانشگاهي تعيين شده ( مصوب شورا ) نائل گردند ودرغيراين صورت ملزم به پرداخت عين ارز دريافتي برابرمقررات وضوابط روز بازپرداخت و5برابر هزينه های ريالي يا هرگونه خسارت ديگر به تشخيص وزارت خواهند بود.

3-9 - دانشجوياني كه با استفاده ازبورس تحصيلات خود را دريك رشته به پايان برسانند مجاز نيستند دررشته ديگري به تحصيل ادامه ويا بدون اجازه دانشگاه مربوطه وشوراي بورس وزارت نسبت به تغييررشته يا تغييرگرايش ومحل تحصيل خود اقدام نمايند/

تبصره : بورس تنها براي يك مقطع تحصيلي داده خواهد شد وبراي مقطع بعدي احتياج به تصويب مجدد شوراي اجرايي بورس مي باشد .

4-9 - دانشجوي بورسيه درحين استفاده ازبورس حق استفاده ازبورس يا كمك هزينه تحصيلي ساير موسسات دولتي يا خصوص داخلي را نخواهد داشت.

5-9 - دانشجوياني استفاده كننده از بورس موظف هستند هر6 ماه گزارش پيشرفت تحصيلي خودرا پس از تاييد سرپرستي ويا نمايندگي جمهوري اسلامي ايران دركشور محل تحصيل به دانشگاه مربوطه ومركز خدمات آموزشي ارسال دارند. بديهي است درصورتيكه پيشرفت تحصيلي دانشجو مورد تاييد شوراي اجرايي بورس قرارنگيرد شورا نسبت به قطع بورس وبازگشت دانشجو اقدام خواهد كرد. دراين قبيل موارد دانشجو ملزم به بازپرداخت كليه هزينه ها براساس بند 10،1 يا 10،2 خواهد بود

6-9 - درصورتيكه براساس شواهد مستدل ازطريق مراجع رسمي مجوز محرزگردد كه بورسيه شئونات اسلامي را درخارج ازكشور رعايت نمي نمايد ملزم به بازگشت به كشور وپرداخت خسارت مي باشد.

 

ماده 10- تركيب شوراي اجرايي بورس وزارت:

تركيب شوراي اجرايي بورس وزارت به شرح ذيل ميباشد.

1-معادن آموزشي بعنوان رئيس شورا

2-معاون تحقيقات وفن آوري

3-رئيس مركز خدمات آموزشي به عنوان دبيرشورا

4-دبيرشوراي آموزش علوم پايه پزشكي ، بهداشت وتخصصي

5- چهارنفر عضو هيات علمي با حكم وزير

6-معاون مركز خدمات آموزشي درحوزه بورسها

 

ماده11- وظايف شوراي اجرايي بورس

وظايف شوراي اجرايي بورس بشرح ذيل ميباشد:

1-ارائه پيشنهاد درخصوص سياستهاي كلان

2- تعيين اولويتها وظرفيت ها دراعزام دانشجو به خارج ازكشور ، اولويت هاي رشته هاي مورد نياز جهت اعزام توسط دبيرخانه هاي شوراي آموزش علوم پايه پزشكي ، بهداشت وتخصصي ، شوراي آموزش دندانپزشكي وتخصصي وشوراي آموزش داروسازي وتخصصي ودبيرخانه شوراي آموزش پزشكي وتخصصي مشخص شده ودرشوراي اجرايي بورس براساس سياستهاي كلان مورد بررسي نهايي قرارمي گيرد.

3- تعيين سهميه دانشگاهها وموسسات

4-تصويب نهايي بورس براساس ضوابط مربوطه

5-نظارت برحسن اجراي عملكرد دانشگاههاي خارج و ارزيابي وضعيت تحصيلي دانشجويان بورسيه شاغل به تحصيل درخارج ازكشور

6-پيشنهاد اصلاح ويا تغييردرآيين نامه اعطاي بورس تحصيلي

7-نظارت برحسن اجراي فرآيندهاي دانشگاه هاي داخل وخارج كشور

8-تصميم گيري دركليه مواردي كه طبق آيين نامه برعهده شوراي اجرايي بورس گذاشته شده است.

9- بررسي وتصميم گيري وتاييد دانشگاههاي خارج از كشور جهت اعزام بورسيه

 

ماده 12- تركيب شوراي بورس دانشگاهها:

رئيس دانشگاه بعنوان رئيس شورا:

1-معاون آموزشي دانشگاه

2-معاون پژوهشي دانشگاه

3-دبيرهيات اجرايي جذب دانشگاه مربوطه

4-سه نفرازاعضاي هيات علمي به انتخاب رئيس دانشگاه

تبصره : يكي از اعضاي شورا به انتخاب رئيس دانشگاه به عنوان دبيرشوراي بورس دانشگاه منصوب مي گردد.

ماده13_ وظايف شوراي بورس دانشگاهها:

1-معرفي افراد متقاضي بورس براساس مفاد اين آيين نامه

2-پيگيري امور متقاضيان قبل ازاعزام

3- رسيدگي به وضعيت تحصيلي دانشجويان بورسيه پس ازاعزام به خارج وتعيين اساتيد ناظرداخلي ومعرفي به مركز خدمات آموزشي

4- نياز سنجي مدون وساليانه

5- ارائه پيشنهادهاي اصلاحي به وزارت متبوع

6-پيگيري واعلام بازگشت وعدم بازگشت دانشجويان بورسيه

ماده 14- نحوه پرداخت هزينه هاي دانشجويان بورسيه

نحوه پرداخت هزينه هاي تحصيلي دانشجويان بورسيه بشرح ذيل است:

1-14 -حقوق ومزاياي دانشجويان بورسيه مامور به تحصيل پس ازكسر كسورات قانوني ( ماليات وبازنشستگي ) جهت پرداخت كليه هزينه هاي تحصيلي از قبيل ( شهريه ، مقرري ، هزينه كتاب ، هزينه بيمه ، چاپ رساله وبليط هواپيما ، جهت دانشجو ، همسروفرزندان بورسيه و...) ازطريق دانشگاه محل خدمت دراختيار وزارت متبوع قرارمي گيرد ودرصورتي كه حقوق ومزاياي بورسيه پس از كسر ماليات وبازنشستگي تكافوي هزينه هاي فوق الذكر را ننمايد ما به التفاوت آن ازمحل اعتبار وزارت پرداخت خواهد شد.

2-14 كليه هزينه هاي مربوط به مقرري ، شهريه ، هزينه كتاب ، هزينه بليط دانشجووهمراهان، هزينه بيمه و چاپ رساله و .... بورسيه هايي كه رابطه استخدامي ندارند بعهده وزارت خواهد بود.

تبصره : درخصوص افرادي كه رابطه استخدامي داتشه وازسقف ماموريت آموزشي استفاده نموده وبورس ايشان به اتمام نرسيده باشد اززمان اتمام ماموريت آموزشي تازمان اتمام بورس محل تامين هزينه وزارت متبوع خواهد بود.

3-14 پرداخت هزينه هاي ريالي ومعادل ريالي هزينه هاي ارزي دوران تحصيل بورسيه هاي ساير دستگاهها به عهده دستگاه بورس دهنده وهزينه هاي ارزي بنا بر مورد به عهده وزارت بهداشت درمان وآموزش پزشكي خواهد بود.

4-14  پرداخت هزينه هاي ارزي ريالي متعلقه به بورسيه وخانواده وي براساس مصوبات هيات محترم دولت دستور العمل بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران مطابق موافقت نامه رديف بودجه هرسال خواهد بود .

5-14  هزينه ارزي علاوه بربورسيه به همسر وحداكثر سه فرزند تعلق مي گيرد.

اين آيين نامه در15 ماده 98بند و 28 تبصره به پيشنهاد شوراي اجرايي بورس به تصويب رسيد../ا/15/10

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه پانزدهم آبان 1391ساعت 5:33  توسط amamnda  | 

راهنماي بورس تحصيلي

بورس داخل

بورس خارج از كشور

Ph.D بورس دوره 6 ماه تكميلي مقطع

دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي ، درماني شهيد بهشتي

حوزه معاونت آموزشي دانشگاه

دفتر ارزشيابي و برنامه ريزي آموزشي

(Ph.D) آيين نامه اعطاي بورس تحصيلي داخل دوره هاي دكتراي تخصصي

( موضوع ماده 3 پيوست شماره شش آيين نامه استخدامي هيأت علمي دانشگاه تهران )

هدف

به منظور تأمين نيازهاي آموزشي و تخصصي دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني و

موسسات آموزشي وابسته، صرفاً در مناطق محروم كشور از طريق تربيت دانشجو در دانشگاههاي داخل در

رشته هايي كه امكان تربيت آنها در داخل وجود دارد و بهره گيري از اين (Ph.D) مقطع دكتراي تخصصي

نيروي انساني در امور آموزشي و تحقيقاتي مورد نياز كشور و نهايتاً كاهش تعداد دانشجوي اعزامي در مقطع

فوق الذكر به خارج از كشور در جهت جلوگيري از صرف هزينه هاي ارزي و نفوذ فرهنگ غير اسلامي،

وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي همه ساله تعدادي از پذيرفته شدگان سهميه آزاد آزمون دوره

را به بورس تحصيلي داخل اختصاص مي دهد . (Ph.D) هاي تخصصي

شرايط استفاده از بورس تحصيلي داخل

در رشته هاي تخصصي مورد (Ph.D) ماده 1: پذيرش دانشجو بعنوان بورسيه در مقطع دكتراي تخصصي

نياز علوم پايه پزشكي دانشكده بهداشت و دوره هاي تخصصي داروسازي پس از قبولي از سهميه آزاد در

آزمون مربوطه امكان پذير مي باشد.

ماده 2: حداكثر سن جهت استفاده از بورس داخل 35 سال مي باشد كه با احتساب دوره خدمت نظام

وظيفه و نيز خدمت داوطلبانه در جبهه هاي نبرد حق عليه باطل 40 سال تمام مي باشد.

ماده 3: مدت استفاده از بورس تحصيلي بر اساس سنوات مجاز دوره تحصيلي مصوب شوراي عالي برنامه

ريزي خواهد بود و طي مدت فوق هر زماني كه طرف تعهد تعيين كند موظف به ارائه گزارش تحصيلي و

پيشرفت كار خود مي باشد .

ماده 4 : آن دسته از متقاضيان بورس كه از سهميه آزاد پذيرفته مي شوند و هيچگونه رابطه استخدامي با

مراكز دولتي نهادها و سازمان هاي ديگر ندارند در قبال سپردن تعهد محضري متعهد مي گردند پس از

اتمام تحصيل صرفاً در رشته ها و دانشگاه هاي خاص اعلام شده از سوي دبيرخانه هاي مربوطه و تأييد

شوراي اجرايي بورس به ميزان دو برابر مدت استفاده از بورس خدمت نمايند .

ماده 5 : چنانچه بورسيه از انجام تعهد امتناع ورزد و يا در پايان دوره تحصيل با توجه به مقررات آموزشي

دانشگاه محل تحصيل نتواند به اخذ درجه دانشگاهي مورد نظر نائل آيد و يا از بورس انصراف نمايد خود يا

ضامن وي موظف است سه برابر هزينه هاي مصروفه اعم از هزينه تحصيلي ( شهريه ) و مقرري تحصيلي را

يكجا به قيمت روز به حساب وزارت پرداخت نمايد.

ضمناً خريد تعهدات دانشجويان به بورسيه امكان پذير نمي باشد.

بورسيه داخل برابر حقوق مربي پايه يك (Ph.D) ماده 6 : مقرري تحصيلي دانشجويان دكتراي تخصصي

در دانشگاه محل تعهد خدمت خواهد بود لذا چنانچه هر گونه افزايشي در حقوق مذكور صورت گيرد اين

تغيير با نظر شوراي اجرايي بورس صورت مي گيرد . اين دانشجويان همچنين در طول مدت استفاده از

بورس از كمك هزينه خريد كتاب ، انجام رساله ، اجاره مسكن و شركت در كنفرانس هاي داخلي و خارجي

بهره مند مي گردند كه ميزان و نحوه پرداخت هر يك از موارد فوق طبق دستورالعمللي كه در ابتداي هر

سال توسط وزارت ابلاغ مي گردد مشخص مي شود.

ماده 7 : پذيرفته شدگان بورس تحصيلي و مستخدمين ساير وزارت خانه ها و موسسات دولتي كه از

مأموريت آموزشي استفاده مي كنند در طول تحصيل خود بطور تمام وقت در اختيار دانشگاه محل تحصيل

بوده و موظفند حداكثر سه ساعت در هفته به امر تدريس تئوري يا شش ساعت به كار عملي و آزمايشگاهي

در گروه آموزشي محل تحصيل بپردازند.

ماده 8 : چنانچه ادامه تحصيل بورسيه به دلايل مندرج در آئين نامه انضباطي دانشجويان جمهوري اسلامي

ايران مصوب شوراي عالي انقلاب فرهنگي نامطلوب تشخيص داده شود بورس وي قطع و موظف به پرداخت

سه برابر هزينه هاي مصروفه اعم از هزينه تحصيلي ( شهريه ) و مقرري تحصيلي خواهد بود.

ماده 9 : كليه دانشجويان بورسيه مي توانند در طول سال از يك ماه مرخصي استفاده نمايند و در صورت

نياز به مرخصي بيش از يك ماه پس از تأييد دانشگاه محل تعهد خدمت و شوراي اجرايي بورس بدون

پرداخت حقوق قابل اقدام مي باشد .

اين آئين نامه در 9 ماده به پيشنهاد شوراي اجرايي بورس به تصويب رسيد .

5

فرايند امور اجرايي اعطاء بورس داخل در وزارت متبوع و دانشگاهها

منفي

مثبت

شركت در آزمون مربوطه از سهميه آزاد و

كسب موفقيت

تعيين محل تعهد خدمت توسط دبيرخانه شوراي نظارت، ارزشيابي و گسترش دانشگاههاي علوم پزشكي

طرح در شوراي اجرايي بورس

اعلام موافقت شورا به دانشگاه محل تعهد خدمت

تكميل مدارك توسط دانشگاه محل تعهد خدمت و تشكيل پرونده توسط كارشناس مربوطه

انجام مراحل گزينش بورس توسط دانشگاه محل تعهد خدمت

پرونده خاتمه پاسخ گزينش

مي يابد

اخذ تعهد محضري و صدور حكم بورس

صدور حكم بورس:

1. ارسال رونوشت حكم به دانشگاه محل تحصيل

2. ارسال رونوشت حكم به مركز امور دانشجويي وزارت متبوع

ابلاغ اعتبارات به دانشگاه بر اساساقلام صادره توسط وزارت متبوع

- در صورت نياز تغيير در احكام مربوط

- صدور احكام جديد

- ارسال رونوشت ابلاغ به مركز امور دانشجويي وزارت متبوع و دانشگاه

محل تحصيل

6

اعزام دانشجو به خارج از كشور

مقدمه :

اعزام دانشجو به خارج براي كسب علم اگر چه سابقه بسيار طولاني دارد و نمونه هايي از آن را در دوران رم

باستان نيز مي توان ديد ، ولي به شكل برنامه ريزي شده و مدون در يكي دو قرن گذشته سازمان يافته

است. در حال حاظر اهتمام به اعزام دانشجو به خارج ، در كشورهاي توسعه يافته حتي بيش از كشورهاي در

حال توسعه است و بيشترين تعداد دانشجويان اعزام كننده را كشور آمريكا دارد . اين در حالي است كه

همزمان بيشترين دانشجويان خارجي نيز در ايالات متحده مشغول به تحصيل هستند. به همين دليل تقريباً

در تمام دنيا به امر اعزام دانشجو به خارج به عنوان يك ضرورت اجتناب ناپذير نگاه مي شود و سعي مي

گردد تا حداكثر استفاده از هزينه صرفه شده به عمل آيد .

كه متشكل از پنج دانشجوي ايراني در رشته هاي مختلف علوم انساني ، مهندسي « اولين كاروان معرفت »

و پزشكي بود در 1814 وارد لندن شد . بعد از آن در نيمه قرن نوزدهم ، با تأسيس دارالفنون توسط ميرزا

تقي خان امير كبير و دعوت از معلمان خارجي ، و اعزام محصلين ايراني به خارج ، روند روابط دانشگاهي و

علمي ايران وارد مرحله گسترده تري شد. سومين مرحله اساسي بسط روابط دانشگاهي ايران و خارج به

دوره رضا شاه و تأسيس دانشگاه تهران در 1313 باز مي گردد . اين روند تا ظهور انقلاب اسلامي ادامه يافت.

بعد از انقلاب، به دليل تثبيت نظام، مدتي سياست اعزام متوقف شد، اما بعد از آن، با توسعه دانشگاه و علوم

و رشد نيازهاي علمي و تحقيقاتي كشور، سياست اعزام مجدداً از سر گرفته شد. بنا بر آمارهاي رسمي

موجود، از سال 1372 به بعد همواره شاهد روند صعود منحني اعزام دانشجو بوده ايم، هر چند در سال هاي

بعد به دليل توسعه تحصيلات تكميلي در داخل و تغيير سياست هاي اعزام شاهد روند نزولي بوده ايم.

با توجه به روند تاريخي، توسعه دانشگاه و علم در ايران همواره در بستري جهاني حركت كرده و رشد يافته

و تأثير اجتناب ناپذير آن بر علوم و رشد و « جهاني شدن » است و از سويي با توجه به فرايندهاي رو به رشد

توسعه علم و دانشگاه در وضع كنوني، مي توان گفت در آينده نيز ما همچنان به بسط روابط بين المللي

7

دانشگاهي و استمرار سياست اعزام و مبادله دانشجو به منزله يكي از روش ها و ابزارهاي بين المللي كردن

علوم و توسعه علمي كشور نيازمند هستيم.

آئين نامه اعطاي بورس تحصيلي خارج از كشور وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي

هدف كلي :

وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي با توجه به نيازهاي آموزشي و پژوهشي جمهوري اسلامي ايران

در راستاي كمك به تامين نيروي انساني متعهد و متخصص مورد نياز دانشگاههاي وابسته و شناخت نو

آوريهاي علمي و آشنائي با آخرين تجربيات كشور هاي خارجي در زمينه هاي مختلف علمي و تخصصي

و امكانات موسسات آموزش عالي مربوطه و نيز انتقال فن آوري نوين به داخل كشور و به منظور تلاش

در جهت خود كفا نمودن جامعه علمي اقدام به اعزام دانشجويان در دوره هاي بلند مدت و كوتاه مدت

بر اساس قانون اعزام دانشجو به خارج از كشور و مقررات شوراي اجرائي بورس و دستور العمل اجرائي

مي نمايدكه آيين نامه آن بر اساس اصل 138 قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران تدوين گرديده

است.

8

دوره هاي بلند مدت

هدف :

به منظور تامين كادر هيات علمي و راه اندازي دوره ها ي جديد و رشته هاي خاص در دانشگاههاي

به خارج از كشور اعزام مي گردد. Ph.D علوم پزشكي، دانشجو در مقطع دكتراي

ماده- 1 رشته هاي مورد نياز:

1.1 . دانشگاههاي علوم پزشكي وموسسات وابسته ملزم به اعلام رشته هاي مورد نياز خودتاپايان دي

ماه هر سال با شرايط ذيل مي باشند :

1.1.1 . اعزام صرفاً در رشته هايي خواهد بود كه امكان ادامه تحصيل در آن رشته در داخل كشور

وجود ندارد. مگر اينكه ظرفيت پذيرش دانشگاهها در رشته مذكور طي 5 سال آتي كمتر از

نياز كشور باشد و اين امر به تاييد شوراي اجرائي بورس برسد.

1.1.2 . اعلام نياز دانشگاهها بايستي جهت رشته هايي باشد كه دانشگاه مذكور قصد راه اندازي و

سرمايه گذاري در آن رشته را داشته و بر اساس اولويت هاي كشورونيازهاي منطقه اي بوده

واين امر به تاييد شوراي اجرائي بورس برسد.

تبصره: ساير دستگاهها كه رشته هاي مرتبط با وزارت متبوع دارند با تقبل پرداخت معادل

ريالي هزينه هاي بورس مي توانند رشته هاي مورد نياز خود را به اين وزارت اعلام نمايند.

1.2 . رشته ها و سهميه ساليانه هر دانشگاه در اولين شوراي اجرائي بورس هر سال در وزارت متبوع

بررسي ، مصوب و به دانشگاه مربوطه اعلام مي گردد

9

ماده 2- شرايط عمومي متقاضيان اعطاي بورس:

متقاضيان بايد واجد شرايط عمومي ذيل باشند:

2.1 . دارا بودن ضوابط آئين نامه جذب اعضاي هيات علمي مصوب شوراي عالي انقلاب فرهنگي مورخ

86/4/19

تبصره: با توجه به قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي، سياسي كشور وقانون مديريت

1386 مصوب مجلس شوراي اسلامي، /7/ 385 مورخ 24 / خدمات كشوري به شماره 109740

اعطاي بورس و ماموريت آموزشي به كارمندان دستگاههاي اجرائي جهت اخذ مدرك دانشگاهي

ممنوع مي باشد.

2.2 . دارا بودن مدرك تحصيلي حداقل كارشناسي ارشديا دكتراي عمومي پزشكي،دندانپزشكي،

داروسازي،علوم آزمايشگاهي ودامپزشكي

2.3 . سن متقاضيان در زمان در خواست بورس بايستي حداكثر 35 سال باشد.

تبصره:حداكثر سن بورسيه ها بر حسب مورد مي تواند به شرح ذيل افزايش يابد و در هر حال

نبايد بيش از 40 سال باشد.

الف- اعضاي هيات علمي دانشگاهها يك سال به ازاي هر سال خدمت اعم از پيماني يا رسمي .

ب-دارندگان كارت پايان خدمت وظيفه عمومي معادل طول خدمت (حداكثر دو سال ).

ج-شركت كنندگان در جبهه هاي جنگ تحميلي ،يك سال به ازاي هر سال حضور داوطلبانه در

جبهه.

د-آزادگان جنگ تحميلي ،يك سال به ازاي هر سال اسارت.

1.1 . متقاضيان ذكور بايد داراي كارت پايان خدمت نظام وظيفه يا معافيت تحصيلي ويا كارت معافيت

دائم و يا دفترچه آماده به خدمت كه مهلت آن تا تاريخ تصويب بورس منقضي نگرديده، باشند.

10

تبصره:چنانچه در تاريخ اعزام ،متقاضي در حال انجام خدمت وظيفه عمومي باشد وزارت متبوع در

چارچوب قانون وظيفه عمومي نسبت به ترخيص وي اقدام خواهد نمود.

79 مجلس /12/ 1.2 . متقاضيان مونث طبق اصلاحيه قانون اعزام دانشجو به خارج از كشور مصوب 14

شوراي اسلامي با رعايت مفاد ماده 18 قانون گذر نامه مجاز به اعزام مي باشند.

ماده 3- شرايط اختصاصي اعطاي بورس .

متقاضيان بايد واجد شرايط اختصاصي ذيل باشند:

2.1 . محل اشتغال بكار متقاضيان در صورت استخدام رسمي نبايد با موسسه معرف متفاوت باشد.

2.2 . متقاضيان نبايدبه مؤسسه يادستگاه ديگري غيرازمحل سهميه قبولي و يا موسسه معرف تعهد

خدمت داشته باشندو مح ل تعهد متقاضيان براي استفاده از بورس داخل درمقطع كارشناسي ارشد

نبايد متفاوت با محل سهميه قبولي در مقطع دكترا باشد.

و دانشجويان شاغل به تحصيل در دوره هاي دكتراي (Ph.D) 2.3 . دارندگان مدارك دكتراي تخصصي

يا دستياري مجاز به شركت در آزمون و معرفي جهت اخذ بورس نمي باشند. (Ph.D) تخصصي

2.4 . ضوابط و شرايط برگزاري آزمون بر اساس مصوبه ساليانه شوراي اجرائي بورس خواهد بود.

2.5 . پذيرش نهايي و اعطاي بورس به متقاضيان معرفي شده توسط دانشگاه پس از تاييد هيات

مركزي جذب، در چارچوب ضوابط شورا و از طريق شوراي اجرايي بورس وزارت بهداشت، درمان

و آموزش پزشكي صورت مي پذيرد و نقش دانشگاه صرفاً معرفي افراد به وزارت متبوع مي باشد.

2.6 . سهميه هاي پذيرش در آزمون (سهميه آزاد و سهميه مربي ) بر اساس مصوبات سالانه شوراي

اجرايي بورس مي باشد

الف داوطلب مربي به شخصي اطلاق مي گردد كه عضو هيات علمي رسمي يا پيماني دانشگاه

معرف باشد.

11

ب-داوطلباني كه مشمول بند الف نمي شوند بايد از سهميه آزاد استفاده نمايند .

2.7 . بيست درصد ( 20 %) از سهميه هاي فوق كه حد نصاب نمره علمي لازم را كسب كرده باشند، بر

اساس مصوبه مجلس شوراي اسلامي مختص سهميه رزمندگان، جانبازان، همسران و فرزندان

جانباران بالاي پنجاه درصد ، آزادگان ، فرزندان و همسران شهدا مي باشد.

2.8 . حد نصاب پذيرش براي سهميه مربيان دانشگاهها و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و

آموزش پزشكي و سهميه رزمندگان، اخذ 80 % (هشتاد درصد) نمره آخرين فرد پذيرفته شده در

سهميه آزاد مي باشد.

2.9 . هردانشگاه مجاز مي باشدازسهميه تعيين شده درهررشته 50 % رابدون شركت درآزمون جهت

اعطاي بورس وتصويب نهايي درشوراي اجرائي بورس به مركزخ دمات آموزشي معرفي نمايد

متقاضيان علاوه براحراز شرايط عمومي و اختصاصي بايستي داراي يكي از شرايط ذيل باشند :

3.9.1 . استعدادهاي درخشان به استناد آيين نامه تسهيلات آموزشي، پژوهشي و رفاهي ويژه

استعدادهاي درخشان.

3.9.2 . مربيان آموزشي دانشگاههاكه 80 % نمره ارتقاء را كسب نموده باشند.

3.9.3 . افرادي كه در پست هاي علمي- اجرائي داراي خدمات ارزنده باشند. (با تاييد و تشخيص

شوراي اجرايي بورس وزارت متبوع )

تبصره:حوزه ستادي وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي مي تواند بر اساس مصوبه

شوراي اجرائي بورس در هر سال سهميه اي از شوراي اجرائي بورس دريافت كرده و برا سا س

3 عمل نمايد. , بند 9

3.10 .مرجع نظارت بر حسن انجام مراحل اعطاي بورس،وزارت متبوع خواهد بود و در صورتيكه در هر

مرحله مشخص گردد كه روند فوق در معرفي افراداز سوي دانشگاه رعايت نگرديده است بورس

اعطائي لغو مي گردد و از سهميه دانشگاه در سال آتي كاسته مي شود.

12

3.11 .بورس همراه به اشخاصي تعلق مي گيرد كه:

الف :مدت تحصيل بورسيه بامدت بورس همسرهمخواني داشته باشد و حداكثر 6 ماه پس از اتمام

بورس بورسيه اصلي تحصيل وي به اتمام برسد.

ب:اعلام نياز از يكي از دانشگاههاي علوم پزشكي و يا مراكز تابعه وزارت متبوع(هماهنگ با محل

تعهد خدمت بورسيه اصلي ) را اخذ نمايد.

ج: شرايط عمومي متقاضيان مندرج در اين آيين نامه را داشته باشد.

تبصره- اعطاي نهايي بورس همراه، منوط به تصويب شوراي اجرايي بورس وزارت متبوع ميباشد.

ماده 4- ساير شرايط اعزام دانشجو

۴.١ . مدت اعتبار بورس از تاريخ موافقت نهايي حداكثر به مدت 2 سال مي باشد.

طي سال اول ضروري مي باشددرغير اين IELTS ۴.٢ . احراز حد نصاب نمره زبان در آزمون

صورت بورس فرد لغو مي گردد.

تبصره :در خصوص دانشگاههايي كه نمره زبان مورد درخواست آنها بيش از حدنصاب تعيين شده

اين وزارت مي باشد. بورسيه ملزم به اخذ نمره مورد نظر دانشگاه محل تحصيل قبل از اعزام

مي باشد

۴.٣ . براي پذيرفته شدگان نهايي تعيين نوع بورس، گرايش تحصيلي ، كشور و دانشگاه محل

تحصيل با انتخاب و تاييددانشگاه محل تعهد خدمت و مركز خدمات آموزشي(بر اساس ضوابط

شوراي اجرائي بورس) خواهد بود.

۴.۴ . انتخاب كليه متقاضيان بر اساس بند 3 و 4 ماده 5 آيين نامه تشكيل هيات عالي جذب

اعضاي هيات علمي دانشگاهها و مراكز آموزش عالي كشور مصوب شوراي عالي انقلاب فرهنگي

خواهد بود.

13

ماده 5- دوره دكتراي مشترك

به منظور توانمندي دانشگاههاي علوم پزشكي داخل كشور و برقراري ارتباط علمي موثر جهت

بهره مندي ازتجربيات سايركشورهادررشته هايي كه دانشگاههاي علوم پزشكي داخل نياز دارند،دوره

هاي دكتراي مشترك برنامه ريزي مي شوند.

5.1 . شرايط انعقاد قرار داد :

5.1.1 . دانشگاهها ي داخل كشور مي توانند پس از اخذ مجوز از شوراي نظارت، ارزشيابي و گسترش

دانشگاههاي علوم پزشكي با دانشگاهها و مراكز معتبر خارج مشاركت نمايند.

5.1.2 . دانشگاهها و مراكز علمي خارجي طرف قرارداد بايستي معتبر و مورد تاييد وزارت متبوع

باشند.

5.1.3 . قرارداد تربيت دانشجو بر اساس فرم قراردادي كه از طريق وزارت متبوع اعلام مي گرددو

همچنين توافق سه جانبه دانشگاه داخل و خارج و مركز خدمات آموزشي منعقد مي شود.

5.1.4 . تربيت دانشجو در رشته هايي صورت مي گيرد كه در اولويت دانشگاهها و موسسات

تحقيقاتي تربيت كننده داخل بوده ودر داخل كشور برگزار نمي گردد و يا ظرفيت پذيرش

دانشگاهها در رشته مذكور طي 5 سال آتي كمتر از نياز كشور باشد و اين امر به تاييد شوراي

اجرائي بورس برسد.

5.1.5 . دانشجويان دوره دكتراي مشترك بايستي حداقل 50 % دوره را در داخل كشور بگذرانندو

مدت حضور دانشجو در خارج با در نظر گرفتن طول دوره بورس هاي كوتاه مدت حداكثر دو

سال خواهد بود.

تبصره:در صورت دعوت از اساتيد خارجي ممكن است كل دوره در داخل كشور برگزار

گردد.

14

5.1.1 .جلسه دفاع از پايان نامه در دانشگاه مبداء برگزار ومدارك فراغت از تحصيل دانشجو توسط

دانشگاه مبدا صادر ميگردد.

.5.1.2

5.2 .شرايط تحصيل:

.5.3

5.3.1 .داوطلبان متقاضي ورود به اين دوره بايستي داراي بورس بلند مدت تصويب شده در شوراي

اجرائي بورس ( مطابق مقررات و قوانين موجود در آئين نامه اعطاي بورس خارج از كشور )

باشند.

5.3.2 .داوطلبان بايستي حد نصاب نمره زبان مورد نياز جهت بورس بلند مدت را كسب نمايند .

5.3.3 .برنامه مرحله آموزشي وموضوعات برنامه درسي بايستي به تاييد مركز خدمات آموزشي برسد.

تبصره 1- در مرحله آموزشي در صورتي كه نياز به تدريس برخي از دروس توسط استادان

خارجي وجود داشته باشد ، دانشگاه يا موسسه علمي معتبر خارجي بايستي امكان اعزام استاد

مربوطه را به ايران فراهم نمايد. هزينه بليط واسكان استاد خارجي به عهده دانشگاه مبداء

خواهد بود.

تبصره 2- مباحثي كه بعنوان پيش نيازمرحله پژوهشي محسوب ميگردند بايستي توسط

دانشگاه يا موسسه علمي معتبر خارجي در مرحله پژوهشي تدريس شوند.

5.2.4 . پس از اتمام دوره آموزشي، امتحان جامع بر اساس مقررات وزارت متبوع برگزار شده و

پذيرفته شدگان ميتوانند مرحله پژوهشي را آغاز نمايند.

5.2.5 . پايان نامه دوره تحت نظر مشترك دو استاد راهنما (يك نفر از دانشگاه داخل و يك نفر از

دانشگاه خارج) ارائه و انتخاب موضوع و نحوه انجام آن بر اساس موافقت طرفين صورت خواهد

گرفت.

15

5.2.6 . كليه مقالات مربوط به پايان نامه مي بايست با نام هر دو دانشگاه يا موسسه ايراني و خارجي،

استادان راهنما و دانشجو به انتشار برسد.

5.2.7 . كليه حقوق كسب شده ازطريق پايان نامه متعلق به طرفين مي باشد.

5.2.8 . تامين هزينه هاي مراحل آموزشي و پژوهشي دوره دكترا با توافق دو دانشگاه داخل و خارج

و بر اساس قرارداد سه جانبه مي باشد.

5.2.9 . دانشجو در مرحله پژوهشي ملزم به ارائه پذيرش حداقل يك مقاله از مجلات نمايه شده

دربانكهاي اطلاعاتي معتبر جهت كسب مجوز دفاع از پايان نامه مي باشد.

5.3 . هزينه هاي دوره:

5.3.1 . به دانشجو بابت هر بار اعزام يك بليط رفت وبرگشت به كشورموردنظر (جمعا دو نوبت )

تعلق ميگيرد.

تبصره: در صورت ضرورت و با تاييد دانشگاه مبداء ،استفاده از بليط بيش از دو نوبت پس از

موافقت شوراي اجرائي بورس نيز امكان پذير خواهد بود كه در اين صورت هزينه مربوطه

توسط دانشگاه مبداء تامين خواهد شد.

5.3.2 . مقرري دانشجو در زمان حضور در خارج از كشور به صورت ارزي و بر اساس آخرين مصوبه

هيات محترم وزيران پرداخت مي گردد.

تبصره:در صورتيكه بورسيه رابطه استخدامي داشته باشد حقوق و مزاياي وي در زمان حضور

در خارج از كشور پس از كسر كسورات قانوني به حساب متمركز وزارت متبوع واريز مي

گردد.

5.3.3 . درصورتيكه بورسيه رابطه استخدامي داشته باشد در زمان حضور در ايران حقوق و مزايا به

صورت ريالي به نامبرده پرداخت مي گردد و پرداخت ارز به وي ممنوع مي باشد .

16

5.3.4 .استاد راهنماي داخل در طول انجام طرح و زمان دفاع از پايان نامه مي تواند يكبار از مزاياي

بليط رفت و برگشت و هزينه هاي مربوطه بهره مند گردد.

5.3.5 . هزينه پايان نامه ، كتاب، بيمه و درمان بر اساس بخشنامه ارزي وزارت متبوع( در خصوص

دوره هاي دكتراي مشترك ) قابل پرداخت مي باشد.

5.3.6 . نحوه اجرا و پرداخت هزينه هاي دوره دكتري مشترك بر اساس ضوابط و مقررات مربوطه و

مصوبات شوراي اجرايي بورس صورت خواهد گرفت.

دوره هاي كوتاه مدت

:Ph.D ماده 6- دوره تكميلي

6.1 . شرايط متقاضيان:

دانشگاهها يا موسسات وابسته به وزارت بهداشت باشد. PhD الف متقاضي دانشجوي مقطع

تبصره : دانشجويان شاغل به تحصيل در موسسات و دانشگاههاي غير وابسته به وزارت متبوع در

صورتي امكان استفاده از دوره مذكور از طريق اعتبارات اين وزارت را دارند كه يا بورس داخل وزارت

متبوع بوده يا رابطه استخدامي با دانشگاهها و موسسات وابسته به اين وزارت داشته باشند.

ب- گذراندن امتحان جامع

ج- تاييد سطح زبان دانشجو توسط دانشگاه محل تحصيل

د- داشتن پذيرش از يكي از دانشگاهها و موسسات معتبر خارج از كشور

ه- تكميل فرم تاييد پذيرش توسط استاد راهنما، گروه و دانشكده ومعاون آموزشي دانشگاه

مربوطه

و احراز صلاحيتهاي عمومي طبق ضوابط مربوطه

ز- موافقت محل خدمت در خصوص بورسيه هايي كه رابطه استخدامي دارند.

17

6.2 . وضعيت تحصيلي:

6.2.1 . زمان استفاده از دوره تكميلي خارج از كشور پس از قبولي در امتحان جامع و حداكثر 6 ماه

قبل از اتمام مهلت قانوني جهت ادامه تحصيل بر اساس آئين نامه آموزشي دوره دكتراي

تخصصي مي باشد و در صورت اتمام مهلت و سنوات تحصيلي دانشجو و يا فراغت از تحصيل

و اخذ مدرك امكان استفاده از دوره مذكور وجود ندارد.

6.2.2 . مقرري تحصيلي دانشجويان بورسيه داخل و دانشجويان داراي تعهد عام به محض خروج از

كشور قطع و برقراري مجدد مقرري پس از بازگشت دانشجو به كشور در صورت عدم اتمام

تحصيل و برابر با ضوابط و آئين نامه مربوطه خواهد بود.

6.2.3 . دوره تكميلي خارج از كشور جزء سنوات تحصيلي دانشجو محسوب مي گردد.

6.2.4 . مهلت استفاده از بورس كوتاه مدت يك سال مي باشد.

6.2.5 . حداكثر مدت بورس 6 ماه مي باشد.

6.2.6 . مدت بورس كوتاه مدت از مدت بورس داخل كسر مي گرددو در صورتي كه دانشجو 6 ماه

در خارج از كشور باشد حداكثر 4 سال از مزاياي بورس داخل بهره مند خواهد شد.

6.3 . تعهدات وزارت متبوع:

٦.٣.١ . پرداخت كليه هزينه هاي دانشجويان و همراهان شامل بليط رفت و برگشت

ومقرري زندگي و بيمه وهزينه كتاب بر اساس دستور العمل ارزي وزارت متبوع ومصوبه هيات

دولت در خصوص مقرري دانشجويان قابل پرداخت مي باشد.

۶.٣.١ . تبصره 1:در مورد مستخدمين ساير دستگاهها پرداخت معادل ريالي ارز به عهده

دستگاه مربوطه خواهد بود.

تبصره 2:كليه حقوق و مزاياي افرادي كه در اين مدت از ماموريت آموزشي استفاده مي

نمايند نيز به حساب وزارت واريز مي گردد.

18

بابت اين دوره هيچگونه شهريه اي به دانشگاه خارج پرداخت نخواهد شد.

6.4 . ارائه گزارش :

6.4.1 . ا دنشجويان بورسيه موظف هستند پس از پايان دوره در خارج به كشور مراجعت و گزارش

جامعي از فعاليت هاي علمي وگواهي پايان دوره رابا تاييد نمايندگي علمي در كشور مربوطه

به مركز خدمات آموزشي ارائه دهند.

6.4.2 . دانشجويان مي بايست پايان نامه خود را با سرپرستي استادان راهنما در محل اصلي آموزش

خود در داخل انجام دهند.

ماده 7- دوره تكميلي فوق تخصص:

7.1 . دستياران فوق تخصص كه تعهد خود را به صورت عضو هيات علمي سپرده اند ودر امتحان بورد

فوق تخصص نمرات برتر را اخذ نمايند مي توانند از بورس دوره تكميلي فوق تخصصي حداكثر به

مدت شش ماه در خارج از كشور استفاده نمايند.

7.2 . اعطاي بورس به اين افراد بر اساس معرفي دبيرخانه شوراي آموزش پزشكي و تخصصي و پس از

تصويب شوراي اجرائي بورس ميسر مي باشد.

7.3 . متقاضيان اين دوره بايستي در زمان اعطاي بورس خدمت خود را به صورت عضو هيات علمي

شروع نموده باشند.

تبصره :در خصوص اعضاي هيات علمي رسمي و پيماني طرح موضوع در شورا پس از معرفي

دبيرخانه مربوطه بلامانع است ليكن در خصوص اعضاي هيات علمي متعهد خدمت بايستي 6 ماه

از خدمت ايشان به صورت هيات علمي گذشته باشد و داراي نامه حسن انجام كاراز محل خدمت

باشند.

7.4 . بابت دوره مذكور هيچگونه شهريه اي به دانشگاه خارج از كشور پرداخت نخواهد شد.

19

7.5 . تاييد پذيرش اخذ شده توسط دانشگاه و سپردن وثيقه به دانشگاه محل خدمت به منظور انجام

تعهدات بورس اعطائي پس از بازگشت الزامي مي باشد.

7.6 . احراز صلاحيتهاي عمومي جهت اعزام افراد ضروري مي باشد.

٧.٧ . در خصوص افرادي كه عضو هيات علمي رسمي و پيماني دانشگاهها مي باشند و جهت

طي اين دوره از ماموريت آموزشي استفاده مي نمايند لازم است حقوق و مزاياي ايشان در مدت

استفاده از بورس به حساب متمركز وزارت متبوع واريز گردد.

ماده 8- دوره هاي كوتاه مدت جهت اعضاي هيات علمي

8.1 . شرايط متقاضيان :

8.1.1 . عضو هيات علمي رسمي يا پيماني تمام وقت جغرافيايي دانشگاه يا موسسه وابسته به وزارت

متبوع باشند

تبصره 1:در خصوص اعضاء هيات علمي پيماني دارا بودن حداقل سه سال سابقه خدمت

الزامي مي باشد.

تبصره 2:در خصوص افرادي كه كمتر از سه سال خدمت كرده اند در صورتيكه دانشگاه

ايشان را تاييد كرده و مورد نياز دانشگاه باشند با تصويب شوراي اجرائي بورس بلامانع

است .

باشند. PhD 8.1.2 . حداقل داراي مدرك تخصص يا

8.1.3 . طي سه گذشته از دوره هاي خارج از كشور كوتاه مدت وفرصت مطالعاتي استفاده ننموده

باشندودر خصوص بورسيه هاي بلند مدت از زمان مراجعت به كشور برابر مدت بورس

گذشته باشد.

8.1.4 . از نظر فعاليتهاي علمي و تعداد مقالات در بين اعضاي هيات علمي آن دانشگاه شاخص و

مورد تاييد دانشگاه باشد.

20

8.1.5 . دوره درخواستي بر اساس نياز و اولويت هاي كشور باشد(با تشخيص شوراي اجرائي بورس

وزارت متبوع )

8.2 . نحوه تخصيص سهميه به هر دانشگاه:

به ازاي 20 الي 50 نفر عضوهيات علمي يك نفر سهميه

به ازاي 50 الي 100 نفر عضوهيات علمي دو نفر سهميه

به ازاي 100 الي 200 نفر عضوهيات علمي سه نفر سهميه

به ازاي 200 الي 400 نفر عضوهيات علمي چهار نفر سهميه

به ازاي 400 الي 600 نفر عضوهيات علمي پنج نفر سهميه

به ازاي 600 الي 800 نفر عضوهيات علمي هفت نفر سهميه

به ازاي 800 الي 1000 نفر عضوهيات علمي نه نفر سهميه

بيش از 1000 نفر عضو هيات علمي ده نفر سهميه

تبصره 1 :در موارد خاص و مورد نياز كشور با نظر شوراي اجرائي بورس سهميه فوق قابل افزايش

است.

تبصره 2: سهميه هر سال مختص همان سال بوده و قابل انتقال به سال بعد نمي باشد.

8.3 . پس از تصويب موارد در شوراي بورس دانشگاه و معرفي افراد موضوع در شوراي اجرائي بورس

وزارت متبوع بررسي و تصويب مي گردد مهلت استفاده از بورس اعطائي از زمان تصويب شور اي

اجرائي بورس به مدت يك سال مي باشد.

8.4 . احراز صلاحيت عمومي و تاييد آن توسط مراجع ذيصلاح براي متقاضيان الزامي است.

8.5 . طول دوره سه ماه مي باشد.

21

تبصره :باموافقت رياست دانشگاه و احراز شرايط ذيل طول دوره به مدت سه ماه ( تا سقف شش

ماه) با نظر رئيس مركز خدمات آموزشي قابل تمديد مي باشد:

الف- درخواست بورسيه و ارائه گزارش دوره به همراه نامه استاد مربوطه

ب- تاييد نمايندگي علمي يا سفارت جمهوري اسلامي ايران در كشور محل تحصيل

8.6 . پرداخت هزينه هاي بورس بر اساس دستورالعمل پرداخت هزينه هاي ارزي و ريالي دانشجويان

بورسيه مي باشد

تبصره : جهت فرزندان بالاي 18 سال حمايت مالي انجام نمي گيرد.

8.7 . بورسيه ملزم به سپردن تعهد محضري (با ضمانت يك نفر كارمند رسمي دولت ) مي باشد و پس

از اتمام دوره بايستي به كشور مراجعت و با مركز خدمات آموزشي تسويه حساب نمايد پس از

خدمت به ميزان 2 برابر مدت بورس با ارائه گواهي از دانشگاه نسبت به ابطال سند تعهد اقدام

نمايند

ماده 9 شرايط تبديل بورس خارج به داخل (قبل از اعزام):

9.1 . تبديل بورس خارج به داخل در همان رشته و در محدوده ظرفيت مازاد با تصويب شوراي اجرائي

بورس بلامانع است.

9.2 . اخذ پذيرش از دانشگاه بر عهده دانشجو است.

9.3 . پرداخت شهريه بر عهده وزارت متبوع است.كه از محل صرفه جوئي ارزي،به اسم دانشجو در

اختيار دانشگاه قرار مي گيرد.

ماده 10 تعهدات:

10.1 .پذيرفته شدگان براي استفاده ازكليه بورسهاي تحصيلي وثيقه ملكي مي سپارند كه پس از اتمام

تحصيل موظف هستند به كشور مراجعه و حداقل دوبرابر مدت تحصيل در دانشگاه مربوطه و در

22

صورت عدم نياز آن دانشگاه در يكي از دانشگاههاي علوم پزشكي يا موسسات آموزشي، تحقيقاتي

وابسته و يا موسسات دولتي ديگري كه وزارت تعيين مي نمايد خدمت كنند و در صورت انجام

ندادن تعهدات ملزم به پرداخت عين ارزهاي دريافتي برابر مقررات و ضوابط روز بازپرداخت بعلاوه

پنج برابر وجوه و هزينه هاي ريالي پرداخت شده و يا هرگونه خسارت ديگر به تشخيص وزارت

خواهند بود.

تبصره 1: نوع تعهد وميزان وثيقه توسط شوراي اجرايي بورس و بر اساس طول دوره تحصيلي

وشرايط اعزام دانشجو مورد بررسي و تصميم گيري قرار مي گيرد.

تبصره 2:ميزان وثيقه بورسيه همراه برابر با بورسيه اصلي مي باشد.

تبصره 3: تعهد دوره هاي كوتاه مدت اعضاي هيات علمي (موضوع ماده 8 ) به صورت تعهد

محضري مي باشد .

اعزام مي شوند بايد پس از (Ph.D) 10.2 . داوطلباني كه بعنوان بورسيه دوره دكتراي تخصصي

پايان دوره تحصيلي باتوجه به مقررات آموزشي دانشگاه مربوطه به اخذ درجه دانشگاهي تعيين

شده (مصوب شورا) نائل گردند و در غير اين صورت ملزم به پرداخت عين ارز دريافتي برابر مقررات

و ضوابط روز بازپرداخت و 5برابر هزينه هاي ريالي يا هرگونه خسارت ديگر به تشخيص وزارت

خواهند بود.

10.3 .دانشجوياني كه با استفاده از بورس تحصيلات خود را در يك رشته به پايان برسانند مجاز نيستند

در رشته ديگري به تحصيل ادامه و يا بدون اجازه دانشگاه مربوطه و شوراي بورس وزارت نسبت به

تغيير رشته يا تغيير گرايش و محل تحصيل خود اقدام نمايند.

تبصره: بورس تنها براي يك مقطع تحصيلي داده خواهد شد و براي مقطع بعدي احتياج به تصويب

مجدد شوراي اجرايي بورس مي باشد.

23

10.4 .دانشجوي بورسيه در حين استفاده از بورس حق استفاده از بورس يا كمك هزينه تحصيلي ساير

موسسات دولتي يا خصوصي داخلي را نخواهد داشت.

10.5 .دانشجويان استفاده كننده از بورس موظف هستند هر 6 ماه گزارش پيشرفت تحصيلي خود را

پس از تاييد سرپرستي و يا نمايندگي جمهوري اسلامي ايران در كشور محل تحصيل به دانشگاه

مربوطه و مركز خدمات آموزشي ارسال دارند. بديهي است در صورتيكه پيشرفت تحصيلي دانشجو

مورد تاييد شوراي اجرايي بورس قرار نگيرد شورا نسبت به قطع بورس و بازگشت دانشجو اقدام

10 يا ¸ خواهد كرد. در اين قبيل موارد دانشجو ملزم به بازپرداخت كليه هزينه ها بر اساس بند 1

10 خواهد بود. ¸2

10.6 .در صورتيكه بر اساس شواهد مستدل از طريق مراجع رسمي محرز گردد كه بورسيه شئونات

اسلامي را در خارج از كشور رعايت نمي نمايد ملزم به بازگشت به كشور و پرداخت خسارت مي

باشد.

ماده 11 تركيب شوراي اجرايي بورس وزارت:

تركيب شوراي اجرايي بورس وزارت به شرح ذيل مي باشد:

-1 معاون آموزشي بعنوان رئيس شورا

-2 معاون تحقيقات و فن آوري

-3 رئيس مركز خدمات آموزشي به عنوان دبير شورا

-4 دبير شوراي آموزش علوم پايه پزشكي ،بهداشت و تخصصي

-5 چهار نفرعضو هيات علمي با حكم وزير

-6 معاون مركز خدمات آموزشي در حوزه بورسها

24

ماده 12 وظايف شوراي اجرايي بورس

وظايف شوراي اجرايي بورس بشرح ذيل مي باشد:

-1 ارائه پيشنهاد در خصوص سياستهاي كلان

-2 تعيين اولويتها و ظرفيتها در اعزام دانشجو به خارج از كشور . اولويتهاي رشته هاي مورد نياز

جهت اعزام توسط دبيرخانه هاي شوراي آموزش علوم پايه پزشكي ، بهداشت وتخصصي ،

شوراي آموزش دندانپزشكي و تخصصي و شوراي آموزش داروسازي و تخصصي ودبيرخانه

شوراي آموزش پزشكي و تخصصي مشخص شده و در شوراي اجرايي بورس بر اساس

سياستهاي كلان مورد بررسي نهايي قرار مي گيرد.

-3 تعيين سهميه دانشگاهها و موسسات

-4 تصويب نهايي بورس بر اساس ضوابط مربوطه

-5 نظارت بر حسن اجراي عملكرد دانشگاههاي خارج و ارزيابي وضعيت تحصيلي دانشجويان

بورسيه شاغل به تحصيل در خارج از كشور

-6 پيشنهاد اصلاح و يا تغيير در آئين نامه اعطاي بورس تحصيلي

-7 نظارت بر حسن اجراي فرايند ها ي دانشگاه هاي داخل و خارج كشور

-8 تصميم گيري در كليه مواردي كه طبق آئين نامه بر عهده شوراي اجرايي بورس گذاشته شده

است.

-9 بررسي وتصميم گيري و تاييد دانشگاههاي خارج از كشور جهت اعزام بورسيه

ماده 13 تركيب شوراي بورس دانشگاهها:

رئيس دانشگاه بعنوان رئيس شورا

-1 معاون آموزشي دانشگاه

25

-2 معاون پژوهشي دانشگاه

-3 دبير هيات اجرائي جذب دانشگاه مربوطه

-4 سه نفر از اعضاي هيات علمي به انتخاب رئيس دانشگاه

تبصره:يكي از اعضاي شورا به انتخاب رئيس دانشگاه به عنوان دبير شوراي بورس دانشگاه منصوب

مي گردد.

ماده 14 وظايف شوراي بورس دانشگاهها:

-1 معرفي افراد متقاضي بورس بر اساس مفاد اين آيين نامه

-2 پيگيري امور متقاضيان قبل از اعزام

-3 رسيدگي به وضعيت تحصيلي دانشجويان بورسيه پس از اعزام به خارج و تعيين اساتيد ناظر

داخلي و معرفي به مركز خدمات آموزشي

-4 نياز سنجي مدون و ساليانه

-5 ارائه پيشنهادهاي اصلاحي به وزارت متبوع

-6 پيگيري و اعلام بازگشت و عدم بازگشت دانشجويان بورسيه

ماده 15 نحوه پرداخت هزينه هاي دانشجويان بورسيه

نحوه پرداخت هزينه هاي تحصيلي دانشجويان بورسيه بشرح ذيل است:

15.1 .حقوق و مزاياي دانشجويان بورسيه مامور به تحصيل پس از كسر كسورات قانوني (ماليات و

بازنشستگي) جهت پرداخت كليه هزينه هاي تحصيلي از قبيل (شهريه ، مقرري ، هزينه كتاب،

هزينه بيمه ، چاپ رساله و بليط هواپيما ، جهت دانشجو، همسر و فرزندان بورسيه و ...) از طريق

دانشگاه محل خدمت در اختيار وزارت متبوع قرار مي گيرد و در صورتي كه حقوق و مزاياي

بورسيه پس از كسر ماليات و بازنشستگي تكافوي هزينه هاي فوق الذكر را ننمايد مابه التفاوت

آن از محل اعتبار وزارت پرداخت خواهد شد.

26

15.2 .كليه هزينه هاي مربوط به مقرري ، شهريه ، هزينه كتاب، هزينه بليط دانشجو و همراهان ، هزينه

بيمه و چاپ رساله و ... بورسيه هايي كه رابطه استخدامي ندارند بعهده وزارت خواهد بود.

تبصره :در خصوص افرادي كه رابطه استخدامي داشته و از سقف ماموريت آموزشي استفاده نموده و

بورس ايشان به اتمام نرسيده باشد از زمان اتمام ماموريت آموزشي تا زمان اتمام بورس محل

تامين هزينه وزارت متبوع خواهد بود.

15.3 .پرداخت هزينه هاي ريالي و معادل ريالي هزينه هاي ارزي دوران تحصيل بورسيه هاي ساير

دستگاهها به عهده دستگاه بورس دهنده و هزينه هاي ارزي بنابر مورد به عهده وزارت بهداشت

،درمان و آموزش پزشكي خواهد بود .

15.4 .پرداخت هزينه هاي ارزي ريالي متعلقه به بورسيه و خانواده وي بر اساس مصوبات هيات محترم

دولت،دستور العمل بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران مطابق موافقتنامه رديف بودجه هر سال

خواهد بود.

15.5 .هزينه ارزي علاوه بر بورسيه به همسر و حداكثر سه فرزند تعلق مي گيرد

اين آيين نامه در 15 ماده ، 98 بند و 28 تبصره به پيشنهاد شوراي اجرايي بورس به تصويب رسيد.

دكتر لنكراني

وزير بهداشت، درمان و آموزش پزشكي

27

فرآيند چگونگي انجام امور بورسيه هاي خارج از كشور در دانشگاههاي محل قبولي و وزارت متبوع انجام امور گزينش

جهت نهائي شدن قبولي فرد توسط دانشگاه

(5/ حداقل 5 ) IELTS اخذ تعهد اخذ نمره

معرفي جهت اخذ ريز نمرات (توسط دانشگاه) و ترجمه و صدور برگه حمايت مالي جهت

اخذ پذيرش

معرفي جهت اخذ گذرنامه توسط وزارت

معرفي جهت اخذ ويزا توسط وزارت

صدور حكم بورس

هماهنگي امور مالي بين وزارت و دانشگاه

معرفي جهت اخذ بليط توسط وزارت

صدور حواله بانكي و تشكيل پرونده ارزي از طريق وزارت

معرفي به دانشكده و گروه مربوطه جهت تعيين استاد راهنماي داخل كشور و تعيين موضوع تحصيلي و كمك در اخذ

ارائه پذيرش از طريق گروه به دانشكده

به دانشگاه IELTS 6 در امتحان / ارائه پذيرش از دانشكده به دانشگاه + ارائه نمره 5

اعلام موافقت دانشگاه به وزارت مبني بر عزيمت بورسيه به خارج (همراه تصوير موافقت استاد راهنماي داخل+ پذيرش)

صدور ويزا

صدور حكم مأموريت آموزشي توسط

عزيمت بورسيه به خارج از كشور

ارسال گزارش ثبت نامه و شروع به تحصيل از طرف متقاضي به دانشگاه محل تعهد خدمت در ايران

اعلام وضعيت تحصيلي دانشجو از طريق دانشگاه به وزارت جهت ارسال مقرري و شهريه تحصيلي دانشجو

ارسال گزارش 6 ماهه از پيشرفت تحصيلي به دانشگاه محل تعهد خدمت توسط دانشجو

اعلام وضعيت تحصيلي دانشجو از طريق دانشگاه به وزارت جهت استمرار ارسال ارز

اعلام اتمام تحصيلات و بازگشت دانشجو به كشور از طريق دانشگاه به وزارت متبوع جهت انجام امور تسويه حساب

28

(Ph.D) آئين نامه اجرايي اعزام دانشجويان دوره دكتراي تخصصي

شاغل به تحصيل در دانشگاه هاي علوم پزشكي و موسسات آموزشي تابعه

وزارت متبوع جهت طي دوره 6 ماهه تكميلي خارج از كشور

هدف :

داخل كشور و گسترش روابط علمي با ساير (Ph.D) به منظور تقويت دوره دكتراي تخصصي

كشورها و استفاده از دستاوردهاي علمي كشورهاي ديگر ، دانشجويان دوره دكتري تخصصي

داخل مي توانند با توجه به ضوابط مندرج در اين آئين نامه حداكثر به مدت 6 ماه به (Ph.D)

مراكز علمي و تحقيقاتي معتبر خارج از كشور اعزام شوند .

ماده 1 : شرايط متقاضيان

الف گذراندن امتحان جامع

ب آشنايي كافي به زبان دانشگاه يا دانشكده محل تحصيل در خارج از كشور

ج داشتن پذيرش از يكي از دانشگاه هاي معتبر دنيا

د تكميل فرم شماره يك ( پيوست يك ) توسط استاد راهنما ، گروه و دانشكده مربوطه

ه احراز صلاحيتهاي عمومي ( حراست )

ماده 2 : وضعيت تحصيلي

الف زمان استفاده از دوره تكميلي 6 ماهه خارج از كشور پس از قبولي در امتحان جامع و

حداكثر 6 ماه قبل از اتمام مهلت قانوني جهت ادامه تحصيل بر اساس آئين نامه آموزشي دوره

مي باشد و در صورت اتمام مهلت و سنوات تحصيلي دانشجو و يا فراغت (Ph.D) دكتري تخصصي

از تحصل و اخذ مدرك امكان استفاده از دوره مذكور وجود ندارد .

ب مقرري تحصيلي دانشجويان بورسيه داخل و دانشجويان داراي تعهد عام به محض خروج از

كشور قطع و برقراري مجدد مقرري پس از از بازگشت دانشجو به كشور در صورت عدم اتمام

تحصيل و برابر با ضوابط آئين نامه مربوطه خواهد بود .

ج دوره تكميلي 6 ماهه خارج از كشور جزء سنوات تحصيلي دانشجو محسوب مي گردد .

29

ماده 3 : هزينه هاي قابل پرداخت به دانشجو

الف پرداخت هزينه هاي مربوط به انجام مراحل قبل از اعزام و هزينه زندگي و حق تاهل و حق

تكفل براي مدتي كه دانشجو در خارج از كشور به سر خواهد برد بر اساس مصوبات هيأت محترم

دولت و همچنين بخشنامه هاي ابلاغي از سوي وزارت متبوع مي باشد .

تبصره 1 : حق تأهل بورسيه 60 % مقرري و حق تكفل براي هر فرزند 30 % مقرري ( تا سقف 3

فرزند ) محاسبه مي گردد .

تبصره 2: پرداخت هزينه بليط رفت و برگشت بورسيه و همراهان فقط طي يك نوبت رفت و يك

نوبت برگشت قابل پرداخت خواهد بود .

تبصره 3 پرداخت هزينه ويزا خود و خانواده و هزينه معاينات پزشكي پس از صدور حكم و با ارائه

گواهي از سوي سفارت مربوطه در كشور قابل پرداخت مي باشد . همچنين هزينه كشور ثالث

(كشورهايي مانند كشور آمريكا كه در ايران سفارت ندارند لذا بورسيه جهت اخذ ويزا به كشور ثالثي

عزيمت مي نمايد ) تا سقف 500 دلار آمريكا و بليط رفت و برگشت بورسيه و خانواده قابل پرداخت

مي باشد .

تبصره 4 هزينه هاي بيمه درماني و ساير هزينه هاي قابل پرداخت به دانشجو در طول طي دوره

در خارج از كشور جهت بورسيه و اعضاء خانواده همراه وي بر اساس سقف تعيين شده 350 دلار

آمريكا طي شش ماه براي هر فرد و 500 دلار آمريكا جهت كشورهاي آمريكا و كانادا جهت هر فرد

قابل پرداخت خواهد بود . ضمناً در كشورهايي كه بيمه پرداخت نشود تا سقف بيمه قابل پرداخت ،

هزينه هاي درمان با ارائه گواهي با تاييد نمايندگي علمي قابل پرداخت است .

تبصره 5 براي اين دسته از دانشجويان هيچگونه شهريه اي به دانشگاه يا موسسه آموزشي محل

طي دوره در خارج از كشور پرداخت نخواهد شد .

30

ب : دانشجوياني كه در استخدام مي باشند جهت اعزام و صدور حكم بايستي موافقت محل

استخدام را نيز كسب نموده و تمام حقوق و مزاياي ايشان به حساب اعلام شده از طريق وزارت

متبوع واريز گردد .

تبصره 6: در صورتيكه دانشجو در كل دوره 6 ماهه از به همراه بردن خانواده تحت تكفل خود به

كشور محل طي دوره خودداري نمايد، چنانچه دانشجوي مذكور بورسيه داخل باشد مقرري ماهانه

دانشجو به حساب وي در كشور قابل پرداخت خواهد بود و همچنين در صورتيكه دانشجو در

استخدام وزارت متبوع و يا يكي از دانشگاه هاي علوم پزشكي باشد كل حقوق و مزاياي دانشجو به

حساب وي در داخل كشور جهت استفاده همسر و فرزندان واريز مي گردد و در غير اين صورت

معادل حقوق و مربي پايه يك دانشگاه هاي علوم پزشكي تهران به حساب نامبرده واريز خواهد شد .

ماده 4 تعهدات

الف ميزان و چگونگي اخذ تعهد بر اساس دستورالعمل مربوطه بوده و انجام مراحل اجرايي آن به

عهده دانشگاه محل تحصيل و يا محل استخدام ( براي افرادي كه در استخدام و يا متعهد خدمت به

يكي از دانشگاه ها مي باشند ) خواهد بود .

ب : در صورتيكه دانشجو حداكثر تا سه ماه پس از اتمام دوره تكميلي و در صورت موافقت دانشگاه

محل تحصيل حداكثر تا شش ماه ( بدون پرداخت ارز ) به كشور مراجعت ننمايد و خود را به

دانشگاه محل تحصيل در داخل كشور معرفي ننمايد ، غايب محسوب مي گردد و دانشگاه موظف

مي باشد با توجه به دستورالعمل نحوه اخذ تعهد و اخذ خسارت از مستنكفين نسبت به اخذ

خسارت از دانشجو با توجه به تعهدي كه دانشجو سپرده است اقدام نمايد و برابر مقررات با وي

رفتار خواهد شد .

ماده 5 اعتبارات

31

اعتبارات لازم جهت اجراي اين دستورالعمل از طريق وزرات متبوع و بصورت هر سه ماه يك مرتبه

پس از تحصيل اعتبارات رديف مربوطه از سازمان مديريت و برنامه ريزي به دانشگاه هاي مجري

ابلاغ خواهد گرديد .

ماده 6 انجام مراحل اجرايي

مراحل اجرايي اين دستورالعمل بر اساس فلوچارت فرم ( پيوست شماره 6 ) در دانشگاه مجري

صورت خواهد گرفت و دانشگاه هاي مجري ملزم به ارائه گزارش عملكرد بر اساس فرم پيوست (

پيوست شماره 7) بصورت هر 6 ماه يك مرتبه به معاونت آموزشي و امور دانشجويي وزارت متبوع

مي باشند .

اين دستور العمل در 6 ماده و 14 بند و 6 تبصره جهت اجرا در سال 1385 ابلاغ مي گردد .

32

شرايط استفاده از دوره هاي تحقيقاتي كوتاه مدت

1 متقاضي مي بايست دانشجوي دوره دكتري باشد كه از زمان شروع تحصيل وي بيش از سه سال

نگذشته باشد .

2 متقاضي مي بايست بورسيه دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي و دستگاههاي اجرايي* باشد.

3 داوطلبان آزاد ( غير بورسيه ) كه مايل هستند از دوره هاي كوتاه مدت استفاده نمايند مي توانند به

صورت هزينه شخصي و با پرداخت هزينه از طرف دانشگاه محل تحصيل و يا استاد راهنما و با تسهيلات غير

ارزي و ريالي وزارت علوم اعزام شوند.

4 دارا بودن حد نصاب نمره زبان مورد قبول دانشگاه محل تحصيل بر اساس آزمون هاي:

MCHE/TOFEL/TOLIMO/IELTS

5 موافقتنامه استاد راهنما و دانشگاه داخلي درخصوص لزوم استفاده از دوره فوق.

6 تأييد دستگاه بورس دهنده در صورتي كه دانشجو بورسيه ساير دستگاه هاي اجرايي باشد.

7 داشتن پذيرش تحصيلي يا دعوت نامه همكاري از دانشگاه و يا موسسه آموزش عالي ، پژوهشي مورد

تأييد دانشگاه محل تحصيل.

8 تأييد استاد راهنماي داخل درخصوص همگني پذيرش ارائه شده با موضوع پروپوزال تصويب شده.

9 اعزام دانشجو فقط پس از گذراندن ارزيابي جامع** و تصويب پرپوزال تحقيقاتي دوره دكتري و قبل از

دفاع از پايان نامه انجام گيرد.

-10 به خانواده دانشجو فقط تسهيلات غير ارزي و ريالي تعلق مي گيرد.

* پرداخت هزينه هاي مربوط به متقاضيان ساير دستگاه هاي اجرايي به نرخ مصوب بانك مركزي ( بدون

يارانه ) به عهده دستگاه مربوط مي باشد

** طبق آئين نامه جديد ، ارزيابي جامع با تشخيص خود دانشگاه ها مي باشد كه مي تواند بصورت كتبي ،

شفاهي و يا تركيبي از هر دو باشد . در هر صورت دانشجو بايد گواهي قبولي در ارزيابي جامع را ارائه نمايد .

33

اسامي دانشگاههاي معتبر

با افزايش تقاضا براي تحصيل يا تكميل تحصيلات در گروه علوم پزشكي در خارج از كشور ، هر ساله تعداد

زيادي از هموطنان ما جهت تحصيل رهسپار خارج از كشور م يگردند. در اين راستا مركز امور دانشجويي با

بررسي سطح علمي و آموزشي دانشگاهها و مراكز علمي خارج از كشور ، ليست دانشگاههاي داراي اعتبار

جهت تحصيل را اعلام مي نمايد تا متقاضيان با انتخاب صحيح محل تحصيل ، در بازگشت به كشور جهت

ارزشيابي مدرك تحصيل خود با مشكل مواجه نگردند.

قابل ذكر است ليست دانشگاههاي معتبر با بررسيهاي مستمر كه در اين خصوص به عمل م يآيدقابل تغيير

است . لذا تغييرات بعمل آمده بصورت اصلاحيه يا مكمل اين مجموعه منتشر مي گردد.

اداره ارزشيابي مدارك تحصيلي

اسامي دانشگاههاي معتبر

۵ دانشگاه ذيل در آشور هندوستان از ، ٩٠/٠٢/ طبق مصوبه شوراي عالي ارزشيابي مورخ ٢۴

اول اآتبر ٢٠١١ به بعد غيرمعتبر اعلام مي گردد.

University of Madras دانشگاه مدرس

universiat Rangonwala دانشگاه دندانپزشكي ايالت مهاراشترا

University of Mysore دانشگاه ميسور

Bangalore University دانشگاه بنگلور

University of pune دانشگاه پونا

و نيز ٣ دانشگاه ذيل به ليست دانشگاههاي معتبر آشور ترآيه اضافه مي گردند

University Selcuk دانشگاه سلجوق

University Fatih دانشگاه فاتح

در رشت ههاي علوم پايه پزشكي) ) University Middle East دانشگاه خاورميانه آنكارا

34

ليست دانشگاههاي معتبر درآشورهاي

دانشگاههاي مورد تائيد در آشور آرژانتين

Universidad Buenos Aires دانشگاه دولتي بوئنوس آيرس

Universidad National De Cordoba دانشگاه آوردوبا

Universidad Del Salvador (University of the Saviour) دانشگاه خصوصي السالوادور

دانشگاههاي مورد تائيددر آشور آفريقاي جنوبي

University of Witwatersrand (wits) دانشگاه ويت واترسرند

University of Natal دانشگاه ناتال

Cape Town University دانشگاه آيپ تاون

University of Pretoria دانشگاه پرتوريا

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور آلمان

George August Gottingen دانشگاه گوتينگن

Rheinisch-Westfalische Technische Hochshule-AACHEN دانشگاه آخن

Freie Universitat Berlin دانشگاه آزاد برلين ·

Ruhr-Universitat Bochum دانشگاه بوخوم ·

Rheinish Friedrich-Wilhelms-Universitat Bonn دانشگاه بن ·

Universitat Dusseldorf دانشگاه دوسلدورف ·

University Essen دانشگاه اسن ·

Johann Wolfgang Goethe Universitat Frankfurt دانشگاه فرانكفورت ·

Albert Ludsig Universitat Freiburg دانشگاه فرايبورگ ·

Universitat Hannover دانشگاه هانوور ·

Ruprech-karls Universitat Heidelberg دانشگاه هايدلبرگ ·

Christian-Albrechts Universitat zu Kiel دانشگاه آيل ·

Ludwig-Maximilians Universitat Munchen دانشگاه مونيخ ·

Wetfalische Wilhdms Universitat Munster دانشگاه مونستر ·

Philipps - Universitat Marburg دانشگاه ماربورگ ·

35

Bayerische –julius-Maxilions Universitat wurtzburg دانشگاه ورتز بورگ ·

Erlangon Universitat دانشگاه ارلانگن ·

Humboldt University دانشگاه هامبولت ·

Universitat Hamburg دانشگاه هامبورگ ·

Mainz ,University Johannes Gutenberg دانشگاه ماينس

Ludwig-Maximilians University Munchen دانشگاه مونيخ

Bielefeld University دانشگاه بيلفلد

(Karls University tubingen (University of Tubingen Eberhard دانشگاه توبينگن

Munchen Techniche Universitat دانشگاه

Des saarlandes Universitat دانشگاه سارلند

universiat Giessen Justus-Liebig دانشگاه گيسن

universiat Koln دانشگاه آلن

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور آمريكا

(Higher Education و آتاب (Gorman Report) دانشگاهها و رشته هاي مورد تاييد بر اساس گزارش گورمن

مورد تائيدوزارت فرهنگ و رفاه آمريكا مي باشد. Directory)

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور اتريش

Universitat Wien (Vienna University) دانشگاه وين

Karl- Franzens Universitat Graz (Graz University) دانشگاه گراتس

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور اردن

Jordan University of Science and Technology دانشگاه علوم و تكنولوژي اردن

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور ارمنستان ** از ابتداي سال ٢٠١٠ غيرمعتبر مي باشد.

* اعتبار دانشگاه زير بصورت مشروط م يباشد

Yerevan State Medical University (Mkhitar Heratsi) دانشگاه دولتي ايروان

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور اسپانيا

Universidad De Barcelona دانشگاه دولتي بارسلونا

Universidad De Granada دانشگاه گرانادا

Universidad Autonoma De Madrid دانشگاه آامپلوتنس مادريد

36

Universidad Autonoma De Madrid دانشگاه اتونوما مادريد

Universidad De Valencia دانشگاه والنسيا

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور استراليا

The University of Sydney دانشگاه سيدني

The University of Wollongong دانشگاه ولونگونگ

The University of Queensland دانشگاه آوئينزلند

The University of Adelaide دانشگاه آدلايد

The University of New South Wales دانشگاه نيوسات ولز

The University of Melbourn دانشگاه ملبورن

The University of Tasmania دانشگاه تاسماني

The University of Western Australia دانشگاه وسترن استراليا

The University of Monash University دانشگاه موناش

Charls Sturt University چارلز استوارت

Queensland University of Technology QUT دانشگاه

Flinders University دانشگاه فليندرز

University of Newcastle دانشگاه نيوآاسل

Australian National University دانشگاه ملي استراليا

Australian College for Emergency Medicine (ACEM) آالج طب اورژانس استراليا

Murdoch دانشكده علوم بيولوژي و تكنولوژي دانشگاه مرداخ

Curtin University of technology دانشگاه آرتن

University of Technology Sydney (UTS) دانشگاه تكنولوژي سيدني

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور اسلواك

* اعتباردانشگاههاي زير بصورت مشروط مي باشد

Comenius University of Bratislava دانشگاه آامنيوس در براتيسلاوا

Martin-Jesenius of Medicine دانشكده پزشكي مارتين جسينيوس

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور انگلستان

Oxford University دانشگاه آآسفورد

37

Aston University دانشگاه استون

University of Edinburgh دانشگاه ادين برو

Institute of Ophthalmology انستيتو افتالمولوژي

( Institute of Child Health) B.P.M.F انستيتو سلامت آودآان

University of Strathclyde دانشگاه استراتكلايد

Institute of Neurology انستيتو اعصاب

University of Bath دانشگاه بات

School of Medicine (Royal Hospitals) دانشكده هاي پزشكي وابسته به بيمارستانهاي سلطنتي

University of Bristol دانشگاه بريستول

St.George’s Hospital Medical School دانشكده پزشكي بيمارستان سنت جورج

University of Dundee دانشگاه داندي

University of Reading دانشگاه ريدينگ

University of Surrey دانشگاه ساري

University of Sheffield دانشگاه شفيلد

University of Kent دانشگاه آنت

London Hospital Medical College آالج پزشكي بيمارستان لندن

University of Glasgow دانشگاه گلاسكو

University of Leicester دانشگاه ليستر

University of Liverpool دانشگاه ليورپول

London School of hygiene and tropical Medicine دانشكده بهداشت و پزشكي مناطق گرمسيري

University of Nottingham دانشگاه ناتينگهام

University of Newcastle Upon tyne دانشگاه نيوآاسل

University of Warwick دانشگاه وارويك

U.C.L (University College of London) دانشگاه آالج لندن

University of York دانشگاه يورك

University of Birmingham دانشگاه بيرمنگام

University of Durham دانشگاه دورهام

38

University of Sussex دانشگاه ساسكس

University of Southampton دانشگاه ساتهمپتون

University of Cambridge دانشگاه آمبريج

King’s College London آنيگز آالج لندن

University of Wales College of Cardiff دانشگاه آارديف

University of Lancaster دانشگاه لانكستر

University of Leeds دانشگاه ليدز

University of Manchester دانشگاه منچستر

Royal College of Medicine آالج پزشكي سلطنتي

University of Norwich دانشگاه نورويج

University of Wales دانشگاه ولز

University of Aberdeen دانشگاه آبردين

London Imperial College امپريال آالج لندن

University of ST Andrews دانشگاه اندروز

University of East Anglia دانشگاه ايست انگليا

( Institute of Cancer research) B.P.M.F انستتيو تحقيقات سرطان

M.P.M.F انستتيو روانپزشكي

Keel University دانشگاه آيل

اتحاديه دانشكدههاي پزشكي و دندانپزشكي

United Medical & Dental Schools

B.P.M.F National Heart and Lung Institute School of Pharmacy

University Salford دانشگاه سالفورد

University Brunel دانشگاه برونل

University Bradford دانشگاه برادفورد

Liverpool John Moores University دانشگاه ليورپول جان مورس

Loughborough University دانشگاه لاخ برو

Middlesex University دانشگاه ميدل سكس

39

CITY University دانشگاه سيتي

London Metropolitan University دانشگاه متروپوليتن

Kingston University دانشگاه آينگزتون

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور اوآراين ** از ابتداي سال ٢٠١٠ غيرمعتبر مي باشد.

* اعتبار دانشگاههاي زير بصورت مشروط م يباشد

Bogomolets National Medical University ( دانشگاه دولتي آيف (بوگومولتس

Kyiv Medical Academy of Post-Graduate Education (P.L. Shupyk) آآادمي تخصصي پزشكي آيف

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور ايتاليا

مدارك تحصيلي آليه دانشگاههاي علوم پزشكي آشور ايتاليا با شرايط يكسان طبق ضوابط اعلام شده قابل

ارزشيابي مي باشد.

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور ايرلند جنوبي

National University of Ireland (The Royal College of Surgeons in Ireland) دانشگاه ملي ايرلند

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور ايرلند شمالي

Queen’s University دانشگاه ملي آوئينز

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور بلژيك

Free University of Brussels (Universite Libre De Bruxelies) دانشگاه آزاد بروآسل

Catholic University of Louvain (katholieke Universite Leuven) دانشگاه آاتوليك لوون

Universite De Letat A liege دانشگاه ليژ

University of Ghent دانشگاه گنت

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور بنگلادش

University of Dhaka دانشگاه داآا

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور پاآستان

University of Sind دانشگاه سند

University of Karachi دانشگاه آراچي

University of Punjab ( دانشگاه پنجاب (آينگ ادوارد، فاطمه جناح ، علامه اقبال

University of Peshawar دانشگاه پيشاور

40

University of Bahawalpur دانشگاه بهاولپور

دانشگاه قائد اعظم و آالجهاي وابسته (در صورتيكه دانشگاه اعلام نمايد آالج مربوطه معتبر و وابسته به

Quaid-e-Azam University ( دانشگاه مي باشد و مدرك از دانشگاه صادر گردد

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور ترآيه

Istanbul University (Cerrah Passa, Capa)( دانشگاه استانبول (دانشكده هاي جراح پاشا و چاپا

Hacettepe Universiesi دانشگاه حاجت تپه

Ankara Universitesi دانشگاه آنكارا

Anadolu Universitesi (University of Anatolia) دانشگاه آناتولي

Dokuz Eylul Universitesi (9th sept. University) ( دانشگاه ٩ ايلول (دوقوز ايلول

Gazi Universitesi دانشگاه غازي

Ege University (Aegean University) دانشگاه اژه

Osmangazi University دانشگاه عثمان غازي

Marmara University دانشگاه مرمره

Cukurova University دانشگاه چكورووا

Uludag University دانشگاه اولوداغ

Karadeniz Technical University دانشگاه آارادنيز

Samsun University ) University Ondoks Mayis ) دانشگاه ١٩ مايس سامسون

Trakya University دانشگاه تراآيا

University Selcuk دانشگاه سلجوق

University Fatih دانشگاه فاتح

در رشت ههاي علوم پايه پزشكي) ) University Middle East دانشگاه خاورميانه آنكارا

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور چك

* اعتبار دانشگاههاي زير بصورت مشروط م يباشد

Charles University, Prague دانشگاه چارلز در پراگ

Charles University, Faculty of medicine in pilsen دانشگاه چارلز در پلزن

Charles University, Hradec Kralove دانشگاه هراتس آارلوا

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور دانمارك

41

Aarhus University دانشگاه آرهوس

Royal Danish School( دانشكده سلطنتي دانمارك ( در رشته داروسازي

دانشگاههاي مورد تائيد درآشور روسيه

* اعتبار دانشگاههاي زير بصورت مشروط م يباشد

Moscow I.M.Sechenov Medical ( آآادمي پزشكي مسكو – سچينوا (دانشگاه شماره يك مسكو

رشته داروسازي) ) Institute

Moscow Medical Stomatology Institute N.A Semashko انستيتو دندانپزشكي مسكو

Sp Pavlov Medical State University ( دانشگاه پزشكي سن پترزبورگ (پاولوف

st.Petersburg State Medical Academy آآادمي تخصصي پزشكي سن پطرزبورگ

The S.N. Fyodorov Eye Microsurgery State Institution مرآز چشم پزشكي فيدروف

دانشگاههاي مورد تاييد درآشور روسيه سفيد (بلاروس)

* اعتبار دانشگاههاي زير بصورت مشروط م يباشد

Minsk State Medical Institute آآادمي پزشكي مينسك

Belarusian Medical Academy of post Graduate Education آآادمي تخصصي پزشكي مينسك

(BelMAPO)

دانشگاه مورد تاييددرآشور سنگاپور

National University of Singapore دانشگاه ملي سنگاپور

دانشگاههاي مورد تاييد درآشور سوريه

University of Damascus دانشگاه دمشق

University of Aleppo دانشگاه حلب

Tishreen University دانشگاه تشرين

دانشگاههاي مورد تاييد در آشور سوئد

Goteborgs University دانشگاه گوتنبرگ

Lund University دانشگاه لوند

Uppsala University دانشگاه اپسالا

Umea University دانشگاه امئو

Karolinska Institute انستيتو آارولينسكا

42

Linkopings University دانشگاه لينكشاپينگز

دانشگاههاي مورد تاييد در آشور سوئيس

Universite De Geneve دانشگاه ژنو

Universitat Bern دانشگاه برن

Universite De Lausanne دانشگاه لوزان

Universitat Zurich دانشگاه زوريخ

Bazel University ( دانشگاه بازل (براي رشته داروسازي

دانشگاههاي مورد تاييددر آشور فرانسه

آليه دانشگاههاي دولتي و مورد تائيد وزارت فرهنگ و آموزش عالي آن آشور معتبر مي باشد.

دانشگاههاي مورد تاييددر آشور فنلاند

University of Tampere دانشگاه تامپر

University of Kuoipio دانشگاه آوپيو

University of Oulu دانشگاه اولو

University of Jyvaskyla دانشگاه جيواسكيلا

دانشگاههاي مورد تاييد درآشور فيليپين

٨٨ ، دانشگاههاي معتبر در آشور فيليپين در آليه رشت هها: /١٠/ طبق مصوبه شوراي عالي ارزشيابي مورخ ١٩

(Philippine University of (Up -١

( university Saint Thomas ) ٢- دانشگاه سنت توماس

ضمناً ساير دانشگاههاي آشور فيليپين از آخر ژولاي ٢٠١٠ (يا اول آگوست) به بعد غيرمعتبر اعلام

مي گردد.

Far Eastern University دانشگاه فارايسترن

University of Visayas دانشگاه ويزاياس

Centro Escolar University دانشگاه سنترواسكولار

University of the East دانشگاه ايست

Cebu Institute of Medicine Inc انستيتو پزشكي سيبو

43

Cebu Doctor's College دانشكده پزشكي سيبو

براي رشته دندانپزشكي :

گروه يك :

University of the Philippines (UP) دانشكده دندانپزشكي دانشگاه دولتي فيليپين

گروه د و :

Centro Escolar University دانشگاه سنتر و اسكولار

University of East دانشگاه ايست

گروه سه :

Far Eastern University دانشگاه فار ايسترن

Manil Central University دانشگاه مرآزي مانيل

University of Baguio دانشگاه بگيو

براي رشته داروسازي:

University of Santo Tomas دانشگاه سنت توماس

Centro Escolar University دانشگاه سنتر و اسكولار

دانشگاههاي مورد تاييددر آشور آانادا

University of Saskatchewan دانشگاه

Universite Laval دانشگاه لاوال

Universite de Montreal دانشگاه مونترال

Universite de Sherbrooke دانشگاه شربروك

Universite of Manitoba دانشگاه مانيتوبا

Mc Master University دانشگاه مك مستر

Dalhousie University دانشگاه دلهوزي

Windsor University دانشگاه وينزور

University of Lethbridge دانشگاه لتبريج

University of Victoria دانشگاه ويكتوريا

University of Guelph دانشگاه گوئلف

University of British Columbia دانشگاه بريتيش آلمبيا

44

University of Toronto دانشگاه تورنتو

University of Calgary دانشگاه گالگري

University of Ottawa دانشگاه اتاوا

Carleton University دانشگاه آارلتون

University of Alberta دانشگاه آلبرتا

York University دانشگاه يورك

University of Western Ontario دانشگاه وسترن انتاريو

Mc. Gill University دانشگاه مك گيل

University of Waterloo دانشگاه واترلو

Queen’s University at Kingston دانشگاه آوئين

University of Quebec دانشگاه آبك

دانشگاه مورد تاييددر آشور آره جنوبي

Seoul National University دانشگاه ملي سئول

دانشگاه مورد تاييددر آشور لهستان

* اعتبار دانشگاه زير بصورت مشروط م يباشد

University of Warsaw دانشگاه ورشو

دانشگاه مورد تاييددر آشور ليبي

Al-Fateh University دانشگاه الفاتح

دانشگاه مورد تاييد آشور مالزي

( University Putra Malaysia( UPM دانشگاه

University Kebangsaan Malaysia (The National University of Malaysia) دانشگاه

U.M دانشگاه

U.S.M دانشگاه

دانشگاههاي مورد تاييد آشور مجارستان

* اعتبار دانشگاههاي زير بصورت مشروط م يباشد

Semmelweis University of Medicine دانشگاه پزشكي سملوايز

Szeged دانشگاه پزشكي سگد

45

Pecs Medical University دانشگاه پزشكي پچ

Debercen University of Medicine دانشگاه پزشكي دبرسن

دانشگاه مورد تاييددر آشور مغرب

دانشگاه محمد الخامس

L’University Mohammad V Souissi (Robat-Marocco)

دانشگاههاي مورد تاييد آشور نيوزيلند

University of Auckland دانشگاه اآلند

University of otago دانشگاه اتاگو

دانشگاههاي مورد تاييد آشور هندوستان

All India Institute of Medical Sciences انستيتو علوم پزشكي ال اينديا

University of Mumbai دانشگاه بمبئي

University of Calcutta دانشگاه آلكته

University of Delhi دانشگاه دهلي

Nadu Dr.M.G.R Medical university Madras The tamil دانشگاه پزشكي دآتر ام.جي.آر- تاميل نادو، مدرس

Pan Jaf University دانشگاه پنجاب

Aligarh Muslim University دانشگاه اليگر

Hamdard College of Pharmacy آالج داروسازي همدرد

Banaras Hindu University دانشگاه هندوي بنارس و آالجهاي وابسته

Post Graduate Institute of Medical Education and research (Chandigarh) PGI

Gandi University of Health science Rajive دانشگاه راجيو گاندي

Manipal university دانشگاه مانيپال

Jawaharlal Nehro University دانشگاه جواهر لعل نهرو

از اول اآتبر ٢٠١١ به بعد دانشگاه هاي ذيل از ليست دانشگاههاي معتبر وزارت متبوع در آشور

هندوستان حذف خواهند شد

University of Madras دانشگاه مدرس

universiat Rangonwala دانشگاه دندانپزشكي ايالت مهاراشترا

46

University of Mysore دانشگاه ميسور

Bangalore University دانشگاه بنگلور

University of pune دانشگاه پونا

دانشگاههاي مورد تاييد در آشور هلند

Utrecht University دانشگاه اوترخت

University Medical Center Nijmegen دانشگاه نايمخن

Netherland Cancer Institute انستيتو سرطان هلند

Erasmus University Rotterdom دانشگاه ايراسموس

The National Institute of انستيتو ملي بهداشت عمومي و محيط

public Health and the Environment

Amsterdam University دانشگاه آمستردام

Wageningen University دانشگاه واگنينگن

University Maastricht دانشگاه ماستريخت

universiat Leiden دانشگاه ليدن

University Groningen دانشگاه گرونينگن

دانشگاه مورد تاييد در آشور هنگ آنگ

Hong Kong University دانشگاه هنگ آنگ

دانشگاه مورد تاييد در آشور يوآسلاوي

* اعتبار دانشگاه زير بصورت مشروط م يباشد

University of Belgrade دانشگاه بلگراد

مدارك تخصصي صادره از دانشگاه بلگراد غيرمعتبر مي باشد.

47

لينك هاي مفيد

نماينده علمي دانشجويان در خارج از كشور

www.iranscholarship.net/language مرکز آزمون زبان

اداره کل بورس و دانشجویان خارج( وزارت بهداشت)

www.iranscholarship.net ( اداره کل بورس و دانشجویان خارج(وزارت علوم

www.iran-student.net/fa -نماينده علمي در بريتانيا و ايرلند

www.abisa.org -نماينده علمي دراستراليا و اقيانوسيه

www.abisa.org.au/index.asp -نماينده علمي در كشور فرانسه

www.iranascience.com/ -نماينده علمي در كانادا و امريكا

www.rmsh.com -نماينده علمي در كشور روسيه ، روسيه سفيد و اوكراين

www.iiee.ir -نماينده علمي در هند و شبه قاره

www.ir-sr.com -نماينده علمي در جنوب شرق آسيامالزي

48

سفارتخانه ها

www.ambassade-iran.com سفارت ايران در پاريس

www.indianembassy-tehran.com سفارت ايران در هند

www.iranainconsulate.com سفارت ايران در فرانكفورت

www.iranembassy.de سفارت ايران در برلين

www.iran-embassy.org.uk سفارت ايران در لندن - انگلستان

home.eunet.no/~iranamb/index.htm سفارت ايران در اسلو - نروژ

www.iranembassy.hu سفارت ايران در بوداپست

www.iranembassy.org.ae سفارت ايران در ابوظبي

www.iran.embassy.at سفارت ايران در اتريش

www.iranembassy.am سفارت ايران در ارمنستان

www.apadana.com/~germ-emb-ir سفارت آلمان در تهران

www.indianembassy-tehran.com سفارت هند در تهران

inet.uni2.dk/home/ambadane.tehran سفارت دانمارك در تهران

www.iran.embassy.gov.au سفارت استراليا در تهران

www.telecom.net.et/~iranet سفارت ايران در اتيوپي

www.iranembassy.or.id سفارت ايران در اندونزي

www2.gol.com/users/sjei سفارت ايران در ژاپن

www.iranembassy-china.org سفارت ايران در چين

www.iranianembassy.nl سفارت ايران در لاهه__

+ نوشته شده در  دوشنبه پانزدهم آبان 1391ساعت 5:31  توسط amamnda  | 


بر اساس ادعاي كاشف گازهاي CFC،توماس مير گلي جونيز، تركيبات  CFCنه قابل اشتعال هستند و نه سمي اند.البته غير قابل اشتعال بودن آنها همان گونه كه خود او در يك آزمايش ساده نشان داده بود ،به اثبات رسيده است ولي عدم سمي بودن آنها موضوعي است كه نياز به تفسير دقيق و تجديد نظر در بخشي از ادعاي كشف مذكور دارد.

گازهاي CFC-11 وCFC-12 اولين بار به عنوان دافع حشرات به كار رفته بودند و بعدا در بسياري از قوطي هاي محتوي اسپري ، مانند خوشبو كننده بدن و هواي محيط ،افشانه هاي شيشه شور، رنگ هاي فوري صنعتي و ساختماني و دهها محصول مشابه ديگر مورد مورد استفاده فراواني قرار گرفتند ، ولي  CFC-13كه به عنوان حلال مناسب جهت زدودن آلياژها و چسب و روغن از روي سطوحي كه مي بايست كاملا از هر گونه آلودگي ناچيز عادي باشند مورد استفاده قرار داده اند. اين ماده داراي قابليت هاي متفاوتي است ،از اين رو نمي توان به جاي ساير حلال هاي حاوي كلر كه بسيار سمي هستند قرار دارد. به همين لحاظ رشد افزاينده آن از ساير CFCها بيشتر بوده و توليد آن از مرز 160 هزار تن در سال تجاوز كرده است.

-هالون ها

تر كيبات آلي تماما هيدروژنه ،با عامل هيدروژن ،نظير CH BrوCH  CCl   و... هستند كه از انجايي كه در حال حاضر ،هالون ها تنها در مقادير اندك توليد مي شوند ،نقش آنها در از بين بردن لايه ازن در مقايسه با تركيبات  CFCاز اهميت كمتري برخوردار است. مع الوصف در صورت افزايش انتشار هالون ها به ويژه هالون-1211 و هالون-1301اين امر ممكن است تغيير كند. مكانيزم  اصلي تجزيه به شكل تجزيه نوري توسط تشعشعات امواج UVبا طول موج هاي 190 الي 220 نانو متر مي باشد . اين نوع تجزيه مولكول ها ،منجر به تشكيل اتم هاي كلر يا برم مي گردد كه به عنوان يك كاتاليست طي يك سري فعل و انفعالات شيميايي لايه ازن را از بين مي برند.

-اكسيد ازت

منبع اكسيداي ازت،اگزوزاتومبيل ها،مزارع وكشتزارها به خصوص كشتزارهاي برنج،كودهاي ازته،صاعقه،آتش فشان ها،گازهاي خروجي ازهواپيماهاي مافوق صوت((HSCTو مادون صوت شامل اكسيد هاي نيتروژن ((NO ،بخار آب، هيدرو كربن هاي سوخته ،مونو اكسيد كربن ،دي اكسيد كربن و دي اكسيد سولفور ميباشد. از اوايل سال 1971،عملكرد تخريبي اكسيدهاي ازت( NO)بر روي لايه ازن در استراتوسفر و افزايش غلظت ازن در تروپوسفر مورد توجه قرار گرفت. در اثر سوختن 176ميليون سوخت هواپيما در سال1990 حدود550 ميليون تن  CO و 220 ميليون تن بخار آب ،5/3 ميليون تن اكسيد هاي نيتروژن18/0 ميليون تن SO  توليد گرديد. حداقل 60% سوخت استفاده شده هواپيماهاي سوزدر ارتفاع بيش از9Km بالاي سطح دريا واقع مي گردد.

 

-هالوژن ها

مواد شيميايي هالوژنه اي كه سوراخ كردن يا صدمه زدن به لايه ي ازن به آنها نسبت داده شده اغلب از تر كيب عناصري چون كلر،فلور،برم،يد و گازهاي اتان و متان تشكيل مي شوند. شماري از اين عناصر به جاي Hهاي موجود در فرمول مولكول متان و اتان مي نشيند و به نام مواد شيميايي هالوژنه يا هالوژن ها و يا مواد شيمياييCFC  شهرت دارند كه مكانيزم آنها مشابه  CFCمي باشد.                                           

-متيل برومايد(در بخش صنعت و كشاورزي)

متيل برومايد كه مورد استفاده در بخش كشاورزي است يك ماده شيميايي بي رنگ و بي بو بوده كه براي انسان و لايه ي ازن بسيار خطر ناك است. طبق گزارشات UNEP،برم موجود در متيل برومايد، 50برابر مخرب تر ازCl موجود در CFCها براي ازن مي باشد.

UNEPدر حال حاظر براي حفظ لايه ازن بيشتر بر ضرورت حذف متيل برومايد در بخش صنعت و كشاورزي تاكيد دارد و قدرت تخريب آن برابر 7% مي باشد و يكي از آفت كش هاي قوي بوده كه 80% آن در كشورهاي توسعه يافته مصرف مي گردد.

-تترا كلريد كربن(  CCl )

احتمال مي رود كه اضافه كردن كلر به آبهاي آشاميدني و فاضلابها ،منبع CCl كه كلر اتمي را در جو آزاد مي كند باشد.



 

کلوفلوئوروکربن‏ها (CFC)

CFC ها گازها یا مایع‏هایی با دمای جوش پائین هستند که از دیدگاه شیمیایی بی‏اثر،غیر سمی،غیر آتشگیر و انحلال ناپذیر در آب هستند[قلندری،1380]. CFC ها در شرایط ملایمی از دما و فشار،بخار می‏شوند،اما از سوی دیگر،این ترکیب‏ها به‏ دلیل مؤثر نبودن روش‏های گوناگون حذف بر آن‏ها،ازجمله باران‏ یا اکسایش،در جو زمین انباشته می‏شوند[تقوایی،1376: 28].

با توجه به این خصوصیات، CFC ها مواد خوبی برای استفاده‏ در سیستم‏های سرد کننده،تهویه‏ی هوا،آئروسل‏ها،حلال‏ها، تولید مصنوعات بسته‏بندی،استفاده در افشانه‏های مو،بو زداها، و داروهای تنفسی هستند.چون از نظر شیمیایی بی اثرند، می‏توانند برای مدت طولانی در محیط باقی بمانند و در صورت‏ آزاد شدن،تا 150 سال در جو باقی می‏مانند.

هالوژن‏ها که موادی برای اطفای حریق هستند،برم دارند که‏ نسبت به کلر،اثر تخریبی بیش‏تری دراز بین بردن ازن نشان‏ می‏دهد.آفت کش‏ها،مانند متیل بروماید که هم به عنوان ماده‏ی‏ سمی برای از بین بردن آفات گیاهی،و هم به عنوان ماده‏ی‏ ضد عفونی کننده به کار می‏روند،در از بین بردن لایه‏ی ازن نقش‏ دارند[اردکانی،1380:312].

چرا در قطب جنوب لایه‏ی ازن سوراخ شده است؟

می‏دانیم که بیش‏ترین کشورهای صنعتی در نیم کره‏ی شمالی‏ قرار دارند،در حالی‏که،برعکس،در قطب جنوب لایه‏ی ازن‏ سوراخ شده است.چرا؟در پاسخ باید گفت که:به طور کلی، ناحیه قطبی نسبت به نقاط دیگر سطح زمین،نوسانات بیش‏تری‏ از نور خورشید را شاهد است.در منطقه‏ی قطبی،زاویه تابش‏ خورشید فوق العاده مایل است و مرتبا به حالت مماس از جو عبور می‏کند.درجه‏ی حرارت در ارتفاع 80 کیلومتری به 80-درجه‏ی‏ سانتی‏گراد می‏رسد.در نتیجه‏ی تغییرات دما،جهت باد نیز تغییر می‏کند و جریانات غربی با سرعت 130 کیلومتر در ساعت در ارتفاع 35 کیلومتری به صورت نواری دور تا دور منطقه‏ی قطبی را احاطه می‏کنند که«جریانات قطبی»9مشهورند[قائمی، 1367:16].

جریان قطبی که جریانی گردباد مانند است،هوای بالای‏ قطب را درون خود ایزوله می‏کند و چون در قطب نور خورشید وجود ندارد،هوای داخل گردباد قطبی به شدت سرد می‏شود.به‏ این ترتیب،ابرهایی با دمای 8-درجه شکل می‏گیرند که به«ابرهای‏ استراتوسفر قطبی»10موسومند.وجود ابر استراتوسفری قطبی نقشی‏ بسیار ضروری و اساسی در پیدایش حفره‏ی ازن دارد.این ابرها از «نیتریک اسیدتری هیدرات»11تشکیل شده‏اند و با ابرهایی که ما در آسمان می‏بینیم،کاملا متفاوت هستند.

در سطح ابرهای استراتوسفری،واکنش‏های ناهمگن مخرب‏ ازون،یعنی کلروبرم،به صورت مولکولی ساخته می‏شوند.زمانی‏ که در بهار نیم کره‏ی جنوبی،مصادف با پاییز در نیم کره‏ی شمالی، نور خورشید به نواحی قطبی بازمی‏گردد،کلر مولکولی به سرعت‏ به اتم‏های یک ظرفیتی کلر تجزیه،و باعث فقدان ناگهانی ازن‏ می‏شود[مهرشاهی،1383:44].با انجام این واکنش،حدود 100 هزار مولکول ازن در برابر یک اتم کلر،حذف می‏شوند.

حال،محور زمین به گونه‏ای است که نور خورشید به قطب‏ شمال بیش‏تر از قطب جنوب می‏تابد.به همین دلیل،ضخامت‏ لایه‏ی ازن در قطب شمال بیش‏تر از قطب جنوب است(پیوند میان مولکول‏های اکسیژن و اتم اکسیژن در مولکول ازن بسیار ضعیف است و امکان دارد،با کوچک‏ترین انرژی خورشید به‏ حالت اولیه بازگردند).از طرف دیگر،هوای قطب جنوب سردتر از هوای قطب شمال است.بنابراین هوای گرم،هنگامی که بر اثر جریان‏هایی به قطب شمال است.بنابراین هوای گرم،هنگامی که بر اثر جریان‏هایی به قطب جنوب می‏رود،چون سبک است،به‏ سمت بالا می‏رود و موجب نابودی لایه‏ی ازن بر فراز قطب جنوب‏ می‏شود[لایه‏ی ازن و انرژی‏های خورشیدی‏].

 


 

لایه ی اوزون آیا می دانید که پرتوی فرابنفش موجب سرطان، به وجود آمدن لکه روی پوست، تخریب پیوند های کووالانسی و در نهایت مرگ می شود؟ آیا می دانید که خورشید این پرتوی خطرناک را همواره به زمین می تاباند؟ اگر می خواهید جواب این سوالات را بدانبد و همچنین بدانید که با وجود این پرتوی خطرناک چرا مردم نمی میرند یا حتی آسیبی به پوست آن ها وارد نمی شود، ما را تا ادامه ی این بحث همراهی کنید: درست است که پرتوی فرابنفش در حد زیاد آن بسیار خطرناک است، به گونه ای که ممکن است منجر به مرگ موجودات شود اما این پرتو برای ساخت ویتامین دی در بدن موجودات زنده نقشی بسیار مهم و حیاتی ایفا می کند. نگران نباشید چون علم مطلق خالق این جهان به فکر موجودات بوده و خواهد بود، زمین در برابر این پرتوی خطرناک از محافظى بنام لایه اوزون استفاده می کند که از ورود این پرتوهاى خطرناک به سطح زمین جلوگیرى مى کند از 100% پرتوی فرابنفشی که قصد عبور از لایه ی اوزون را دارد تنها 1% آن برای تولید ویتامین دی در بدن موجودات زنده ی روی این کره عبور می کند و 99% آن به دام مولکول های اوزون می افتد . · اوزون چیست؟ * اوزون مولکولی سه اتمی است که از اتصال سه اتم اکسیژن به وجود آمده است.  " alt="s_1.gif" />
لایه ی اوزون آیا می دانید که پرتوی فرابنفش موجب سرطان، به وجود آمدن لکه روی پوست، تخریب پیوند های کووالانسی و در نهایت مرگ می شود؟ آیا می دانید که خورشید این پرتوی خطرناک را همواره به زمین می تاباند؟ اگر می خواهید جواب این سوالات را بدانبد و همچنین بدانید که با وجود این پرتوی خطرناک چرا مردم نمی میرند یا حتی آسیبی به پوست آن ها وارد نمی شود، ما را تا ادامه ی این بحث همراهی کنید: درست است که پرتوی فرابنفش در حد زیاد آن بسیار خطرناک است، به گونه ای که ممکن است منجر به مرگ موجودات شود اما این پرتو برای ساخت ویتامین دی در بدن موجودات زنده نقشی بسیار مهم و حیاتی ایفا می کند. نگران نباشید چون علم مطلق خالق این جهان به فکر موجودات بوده و خواهد بود، زمین در برابر این پرتوی خطرناک از محافظى بنام لایه اوزون استفاده می کند که از ورود این پرتوهاى خطرناک به سطح زمین جلوگیرى مى کند از 100% پرتوی فرابنفشی که قصد عبور از لایه ی اوزون را دارد تنها 1% آن برای تولید ویتامین دی در بدن موجودات زنده ی روی این کره عبور می کند و 99% آن به دام مولکول های اوزون می افتد . · اوزون چیست؟ * اوزون مولکولی سه اتمی است که از اتصال سه اتم اکسیژن به وجود آمده است. به طور کلی هواکره ی زمین به 4 بخش تقسیم می گردد که عبارت اند از: 1- تروپوسفر 2- استراتوسفر 3- مزوسفر 4- ترموسفر تروپوسفر همان بخشی است که ما در آن بدون وجود هیچ پرتوی خطرناکی زندگی می کنیم. استراتوسفر آن بخش از هواکره است که لایه ی اوزون را در خود جای داده است. در واقع لایه ی اوزون ناحیه ای از استراتوسفر است که مولکول اوزون در آن جا بیشترین غلظت را دارد. مزوسفر و ترموسفر هم دو لایه ی پایانی جو زمین هستند. مولکول اوزون (o3)از یک مولکول اکسیژن و یک اتم اکسیژن که ناپایدار و واکنش پذیر مى باشد، تشکیل شده است . پیوند میان مولکول اکسیژن و اتم اکسیژن در مولکول اوزون بسیار ضعیف مى باشد و ممکن است با کوچکترین برخورد از هم جدا و یا با دریافت کوچکترین انرژى به حالت اولیه خود برگردند .در شب ها به دلیل عدم دسترسى به انرژى تابشى خورشید، ضخامت لایه اوزون کمتر از ضخامت آن در روز ها مى باشد. هنگامى که پرتوهاى فوق بنفش به مولکول ها اوزون برخورد مى کنند، پرتو هاى فوق بنفش مقدار زیادى از انرژى خود را از دست مى دهند و به پرتو هاى فرو سرخ تبدیل مى شوند ، و همچنین بر اثر این برخورد ، مولکول اوزون به مولکول اکسیژن واتم اکسیژن تبدیل مى شود و با تابش مجدد نور خورشید ، مولکول اوزون دوباره پدیدار مى شود.که در رابطه های زیر مشخص شده اند: + O3 ª44 O2 + Oرتوی فرابنفش پرتو ی فروسرخ +O2+O 44 O3 مولکول هاى اوزون هرچند که براى ما مفید هستند اما وجود آن ها در لایه تروپوسفر (لایه اى که ما در آن زندگى مى کنیم) بسیار خطرناک مى باشند. نیتروژن هاى پراکسید خارج شده از اگزوز موتورهاى دیزلى بر اثر تابش نور خورشید (عمل فتو شیمیایى) با مولکول هاى اکسیژن واکنش مى دهند و مولکول هاى اوزون را پدیدار مى کنند . چون در مولکول هاى اوزون اتم هاى اکسیژن فعال (رادیکالى) وجود دارد ، تنفس آن ،موجب اختلال در دستگاه تنفسى مى شود . حفره اوزون* تا سال 1980میلادى از سوراخى لایه اوزون خبرى نبود ؛ اما در سال 1985م ، دانشمندان از نازک شدن لایه اوزون در قطب جنوب خبر دادند. در آن زمان با تحقیقات انجام شده علت نابودى مولکول هاى اوزون را ،گاز هاى cfc کلروفلوئور و کربن مى دانستند. گاز هاى cfc بعنوان گاز هاى خنک کننده در یخچال ها ،کولرها و همچنین در مواد پلاستیکى مورد استفاده قرار مى گیرند . در cfc ها اتم هاى کلر ناپایدار و واکنش پذیر مى باشند و هنگامى که گاز هاى cfc به لایه هاى بالا مى روند ، در لایه هاى بالا بر اثر برخورد با نور خورشید ،گاز هاى کلر آزاد مى شوند. اتم هاى کلر در لایه استراتوسفر با مولکول هاى اوزون واکنش مى دهند. هر اتم کلر به تنهایى مى تواند 100.000 مولکول اوزون را از بین ببرد . به همین دلیل در گستره جهانى ،در سازمان ملل متحد ،در معاهده اى بنام معاهده مونترال کشورها متعهد شدند که از تولید و فروش گاز هاى cfc خوددارى کنند ،و همچنین به کشور هاى فقیر این امکان را بدهند که بجاى استفاده از گاز هاى cfc از گاز هاى خنک کننده دیگرى در یخچال هایشان استفاده کنند . امیدوارم در پناه لایه ی اوزون همواره سربلند و پیروز باشید.  


لایه اوزون چیست ؟  " alt="s_8.gif" />
لایه اوزون لایه محافظ حساسی از گاز طبیعی O3 است که در استراتوسفر (حدود 25 الی 40 کیلومتری سطح زمین) یافت می‌شود. این گاز نجات بخش با جذب و کاهش اثرات مخرب امواج پر انرژی ماورای بنفش خورشید همانند صافی کره زمین را از اثرات تخریبی امواج آسیب‌زا مصون و محفوظ نگه می‌دارد.
اوزون (Ozone) گازی است به فرمول O3 که مولکولهای آن از پیوند یافتن سه اتم اکسیژن با یکدیگر تشکیل شده‌است .
ساختار لایه اوزون :
کنت مارکهام ، شیمیدانی در سازمان تحقیقات علمی و صنعتی نیوزلند نمونه‌هایی از نوع خزه را مورد تجزیه و تحلیل قرار داد ، که نام علمی‌اش بریوم آرژانتئوم است. این نمونه‌ها از منطقه دریای راس جمع آوری و طی سالهای 1957 تا 1989 نگه داری شده‌اند. مارکهام در جستجوی ترکیباتی به نام فلاوونوئید بود که رنگدانه‌های گیاهی هستند. پژوهشهای اخیر نشان داده‌اند که فلاوونوئید دارای یک خاصیت مهم یعنی "محافظت در برابر نور" است . این ترکیب هنگامی در گیاهان پدید می‌آید که بویژه در معرض تابش پر انرژی نور فرا بنفش قرار میگیرند ، یعنی در معرض گستره‌ای از طول موجهایی که غالباً بر اثر رقیق شدن لایه اوزون "استراتوسفر" تاثیرشان شدیدتر می‌شود.
فلاوونوئیدها در برابر اندک افزایشی در تابش نور فرابنفش بسیار حساس‌اند. بنابرین ، غلظت آنها با میزان نور فرابنفش به صورت خطی تغییر می‌یابد ، بدین معنی که دو برابر شدن غلظت نور فرابنفش باعث دو برابر شدن غلظت فلاوونوئید می‌شود. کنت مارکهام مقدار فلاوونوئید را در نمونه‌های خزهای که در اختیار داشت، اندازه‌ گیری کرد. نتیجه‌های به دست آمده وجود حفره اوزون را که در دهه 80 اعلام شده بود ، تایید کردند. آنگاه مارکهام ، مقدار اوزون رسیده به زمین بین سالهای 1964 و 1986 را در قطب جنوب اندازه‌ گیری کرد. او این اندازه‌ گیری را با مقدار فلاوونوئید نمودار خود در همان مدت مقایسه کرد و بدین نتیجه رسید که این مقدارها تقریباً تصویر آیینه‌ای یکدیگرند.
فلاوونوئیدها ، ترکیباتی هستند که گیاهان را از آسیب نور خورشید محفوظ می‌دارند. غلظت آنها در خزه ، هنگامی که اوزون رقیق باشد ، زیاد و هنگامی که اوزون به مقدار کافی باشد کم است.  بنابر نظریه مارکهام ، حتی مقدار زیاد و غیر منتظره تابش نور فرابنفش در میانه دهه 60 ، که داده‌های مربوط به فلاوونوئیدها نشان می‌دادند ، به صورت کاهش میزان اوزون و در همان موقع مشاهده می‌شود.
ضرورت حفاظت از لایه اوزون :
اگر لایه اوزون از بین برود ، زندگی از کره زمین رخت بر خواهد بست. با از بین رفتن لایه حیاتی اوزون ، نسل بشری ، پوشش گیاهی و حیات جانوری در مدت کوتاهی به صورت اسفباری منقرض خواهد گردید. در حال حاضر که این لایه آسیب دیده است ، تشعشعات ماورای بنفش که به زمین می‌رسد شدت یافته و این مسئله باعث ایجاد سرطانهای پوست ، تضعیف مکانیزم دفاعی و ایمنی بدن انسان و همچنین ایجاد آب مروارید گردیده است. علاوه بر آن به علت آسیب دیدن لایه اوزون کل نظام زیست محیطی " اکوسیستم" در سراسر پهنه گیتی دچار ناهماهنگی و عدم توازن جدی و فزاینده شده است.
عوامل مخرب لایه اوزون :
عوامل کلیدی موثر در رقیق شدن اوزون عبارتند از : آزمایش بمبهای اتمی در جو زمین ، و شار اندک ذراتی از خورشید (که با میانه دوره 11 ساله لکه‌های خورشیدی متناظر است) ، نوسان شبه دو ساله فورانهای آتشفشان ، مصرف متوالی کلرو فلوئوروکربن این گازها در حکم حلال در انواع افشانه‌ها به کار می‌روند تحت نام کلی CFC  (سی اف سی) معروفند که نمونه آنها گاز فریون (Freon) یخچالهاست. در انواع افشانه‌های آرایشی و بسیاری از صنایع شیمیایی.
پیامدهای ناشی از تخریب لایه اوزون :
تخریب و سوراخ شدن لایه اوزون باعث عبور غیر قابل کنترل تابش فرابنفش خورشیدی می‌شود که سبب افزایش دمای زمین و ذوب یخهای قطبی و افزایش آب دریاها شده که در نهایت به زیر آب رفتن خشکیها می‌انجامد و نیز موجب سوختگی پوست ، ابتلا به سرطان پوست و بیماریهای چشمی ، همچنین وارد آمدن خسارت عمده به جانوران و گیاهان می‌شود. و بالاخره باعث انقراض زندگی تمام موجودات می‌شود.
چگونگی جلوگیری از بحران لایه اوزون :
تحلیل میزان فلاوونوئیدها ممکن است اطلاعاتی راجع به مقدار اوزون در مناطق مختلف قطب جنوب و جاهای دیگر به دست بدهد . بنا بر نظر مارکهام "وجود این گیاهان نوعی امیدواری را برای نگاه کردن به پیش از سال 1956 در پی یافتن نشانه‌های رقیق شدن در اوزون ، و نیز برای پاسخ دادن به این پرسش پدید می‌آورد که آیا رقیق شدن لایه اوزون در میانه دهه 60 در سایر منطقه‌های قطب جنوب واقع شده است یا نه ." اگر چنین باشد ، ما باید در این باره که چرا چنین واقعهای روی داده است، تجدید نظر کنیم. شاید هم نظریه کلرو فلئورو کربن بیش از حد مبتنی بر ساده اندیشی باشد .
لایه اوزون در قسمت شمالی زمین در سال 1980میلادی بین 15 تا20 درصد کاهش پیدا کرده است. برای رفع این مشکل جمعی از بهترین متخصصان زمین شناسی هر سال برای تحقیق و جستجو دور یکدیگر جمع می‌شوند. در سال 1992 پروکتیل مونترال درباره لایه اوزون مطالعه و تحقیقی داشت که فهمید بزرگ شدن سوراخ لایه اوزون بستگی به آلودگی هوا و تولید مواد سمّی دارد. در همان سال سازمان ملل متحد و حفاظت از محیط زیست برنامه‌ای را طرّاحی کرد که این برنامه جهت محافظت و حمایت از محیط زیست و مخصوصا لایه اوزون به نام برنامه UNEP طراحی کرد، که این برنامه جهت جلوگیری از تولید مواد سمّی و مواد شیمیایی آلوده کننده است.
بر اساس تحقیقات دانشمندان لایه اوزون بر فراز قطب جنوب ، در میانه دهه 60 تا حد زیادی رقیق شده است. دانشمندان میزان مواد "محافظ در برابر نور" را که گیاهان را از آسیب نور مصون میدارند ، اندازه گیری کرده اند.
مطالعه این مواد راه تازهای را برای بازسازی چگونگی نوسان اوزون موجود در استراتوسفر پدید آورده است. این کار ممکن است مشخص کند که آیا رقیق شدن لایه اوزون فرآیندی دوره ای است و آیا کلرو فلئورو کربنها ، تنها عاملی هستند که سبب ایجاد حفره در لایه اوزون می شوند یا نه.
مولکولهای اکسیژن (O2) به اکسیژن اتمیک (O) تبدیل می‌شوند. اکسیژن اتمیک به سرعت با مولکولهای بیشتری ترکیب شده و به شکل اوزون می‌شود. آن پوشش حرارتی که در سطح بالا رشد کرده و سلامتی لایه اوزون را به خطر انداخته است و این مورد باعث شده است که اگر استراتوسفر نباشد ما نتوانیم بدون آن زنده بمانیم.
بالای استراتوسفر مقداری از آلودگی مضّر اشعه فرا بنفش را و همچنین تشعشعاتی از خورشید (امواج بین 320 تا 240) را که باعث می‌شود لایه اوزون آسیب ببیند و همچنین جان گیاهان به خطر بیفتد را جذب می‌کند. اشعه  فرابنفش با تابیدن نور مولکولهای اوزون را می‌شکافد، ولی اوزون می‌تواند تغییر شکل بدهد و عکس العمل زیر از آن حاصل می‌شود:
O2 + O --------> O3 --------> O + O2 <-------- اشعه فرا بنفش + O3

همچنین اوزون در اثر عکس العمل زیر نابود می‌شود:
O3 + O -------> O2 + O2

عکس العمل دوم با افزایش پیدا کردن ارتفاع آهسته انجام می‌شود امّا عکس العمل سوم سریعتر انجام می‌شود. در بین همکاری عکس العملها تمرکز اوزون در حال تعادل است. در بالای اتمسفر اکسیژن اتمیک هنگامی که اشعه فرابنفش در سطح بالایی است، پیدا می‌شود. در اثر حرکت استراتوسفر هوای متراکم تری بدست می‌آید و جذب اشعه فرا بنفش افزایش می‌یابد و سطح اوزون به حداکثر و به تخمین " km20 می‌رسد. همراه با تئوری کمپمن یک مشکل نیز وجود داشت که این مشکل در سال 1960 تشخیص داده شد وحقیقت این بود که اوزون به وسیله عکس العمل 4 آهسته حرکت می کرد و دیده نمی شود.
گرم شدن زمین ترمیم حفره اوزون را به تعویق می اندازد دانشمندان هشدار داده اند :پدیده گرم شدن زمین می تواند تلاشها برای ترمیم حفره اوزون را که قرار بود تا سال 2050 انجام گیرد،حدود30سال به تعویق اندازد .این موضوع به رقم پیشرفتهایی است که با از رده خارج کردن مواد شیمیایی مخرّب اوزون انجام شده است. طبق گزارشی کاهش فراوانی در مصرف گازهای ساخته دست انسان بنام کلروفلورو کربن پدید آمده است. اینها گازهایی هستند که لایه محافظ زمین را می‌خورند.
به گفته دانشمندان اگر کشورها مصمم به دنبال نمودن این روند باشند ، حفره داخل لایه اوزون به آغاز به جمع شدن و کوچک شدن خواهد نمود تا اینکه ظرف 50 سال ترمیم خواهد شد. این جمع بندی و نتیجه گیری توسط مجمع بررسی فرآیندهای استراتوسفر و نقش آن در آب و هوا SPARC به عمل آمد. این مجمع از صدها کارشناس اقلیمی که دسامبر سال 1999در آرژانتین گرد هم آمدند و در سایه توجهات سازمان هواشناسی جهانی تشکیل جلسه دادند، شکل گرفته است. این دانشمندان هشدار دادند: حتّی اگر کاهش مصرف گازهای CFC برآورده شود، پدیده گرم شدن زمین _که نتیجه تولید گازهای گلخانه‌ای با وجود کربن به عنوان عنصر اصلی آن است و از سوختهای سنگواره‌ای بدست می‌آید- می‌تواند مهلت ترمیم حفره اوزون را چند دهه به تعویق اندازد.
به عنوان یک تناقض ، گرم شدن زمین ، جو را در نزدیکی سطح زمین حرارت می‌دهد اما لایه پایینی استراتوسفر یعنی جایی را که اوزون قرار دارد همچنان سرد نگه می‌دارد. این دماهای پایین بویژه در زمستان مسبب جمع شدن ابرهای استراتوسفر در نواحی قطبی می‌شود . این پدیده آغازگر واکنشهای نابودکننده اوزون توسط مولکولهای کلری است که توسط کلروفلورو کربنها آزاد می‌شوند. پیش بینی های دایر بر اینکه حفره اوزون که بالای قطب جنوب قرار دارد، به زودی کوچک خواهد شد با آخرین اطلاعات مغایرت دارد که نشان می‌دهد این حفره در حال گسترش است و بطور بی‌سابقه‌ای در چند سال اخیر بزرگ شده است.
تاریخچه سوراخ شدن لایه اوزون
ابتدا جریان تأسف بار سوراخ شدن لایه اوزون در لایه زیر استراتوسفر در بالای منطقه انتارکتیکا اولین بار در دهه هفتاد (1970 تا 1979) توسط یک گروه تحقیقاتی به نام BAS کشف شد. این گروه در مورد اتمسفر بالای منطقه انتارکتیکا از یک ایستگاه تحقیقاتی که بسیار شبیه این عکس می‌باشد مشاهده می‌گردند (اطلاعات ایستگاه تحقیقاتی هالی و ایستگاه تحقیقاتی BAS ) فالکر اولین بار در حالی تحقیقات را انجام داد که اندازه گیری اولیه در سال 1985 برای اولین بار سوراخ شدن لایه اوزون آنچنان نگران کننده بود که دانشمندان تصور می‌کردند که دستگاهای اندازه گیری خراب است. آنها دستگاه‌های دیگری جانشین آن دستگاهها کردند تا آنکه نتایج بدست آمده اندازه گیریهای اولیه را تأیید کرد.
چند ماه بعد که سوراخ شدن لایه اوزون قابل مشاهده بود (پس از مشاهده سوراخ شدن لایه اوزون تحقیقات قبلی تایید شد)، از طرف دیگر اطلاعات ماهواره TOMS سوراخ شدن لایه اوزون را نشان نمی‌داد، بدین دلیل که نرم افزارهایی که اطلاعاتی در مورد لایه اوزون می‌داند به صورتی برنامه ریزی شده بود که لا یه اوزون در منطقه کوچکی مورد بررسی قرار می‌گرفت. در بررسیهای بعدی اطلاعاتی بدست آمد (هنگامی که نتایج گروه BAS منتشر نشد) مورد تأیید قرار گرفت و بیانگر این مطلب بود که سوراخ شدن لایه اوزون بطور سریع و در مقیاس بزرگی بر بالای منطقه انتارکتیکا انجام می‌شود.
اوزون لایه‌ای را در استراتوسفر تشکیل می‌دهد که منطقه استوا باریکتر و در دو قطب پهنتر است. میزان اوزون در بالای سطح کره زمین بوسیله مقیاسی به نام (DU) Dobson units اندازه گیری می‌شود که این میزان در منطقه استوایی در حدود 260DU  است و به میزان بیشتری در جاهای دیگر است. این در حالی است تغییرات فصلی بسیار وسیعی اتفاق افتاده و شکل می‌گیرد و اشعه ماورای بنفش در لایه استراتوسفر نفوذ می‌کند یا آنرا می‌شکافد


وزون مولكولی سه اتمی است كه از اتصال سه اتم اكسیژن تشكیل شده و آن را با فرمول شیمیایی o3 نشان می دهند . این گاز در k3/16 می جوشد و در k4/80 ذوب می شود . این گاز در حالت مایع ، آبی پررنگ و در حالت جامد به رنگ بنفش تیره است ، اما هر دو شكل به طور خطرناكی قابل انفجارند و به اكسیژن تجزیه می شود . بوی تند اوزون نشان دهنده ناپایداری این گاز است . نام اوزون از كلمه یونانی «ozein» گرفته شده كه به معنای بو كردن است .

 

اوزون چیست ؟

اوزون مولكولی سه اتمی است كه از اتصال سه اتم اكسیژن تشكیل شده و آن را با فرمول شیمیایی o3 نشان می دهند . این گاز در k3/16 می جوشد و در k4/80 ذوب می شود . این گاز در حالت مایع ، آبی پررنگ و در حالت جامد به رنگ بنفش تیره است ، اما هر دو شكل به طور خطرناكی قابل انفجارند و به اكسیژن تجزیه می شود . بوی تند اوزون نشان دهنده ناپایداری این گاز است . نام اوزون از كلمه یونانی «ozein» گرفته شده كه به معنای بو كردن است .

ضخامت لایه اوزون

لایه اوزون در فاصله 16 تا 48 كیلومتری از سطح زمین قرار دارد . اگر ضخامت آن را در دمای cْ0 درجه سانتی گراد و فشار یك اتمسفر اندازه بگیریم، در حدود mm3 است . ضخامت mm01/0 لایه اوزون در cْ0 و atm1 فشار به عنوان 1 واحد دایسون (DU) در نظر گرفته می شود . بنابراین بیشترین ضخامت میانگین لایه اوزون در حدود 300 دابسون است .

فواید لایه اوزون

حضور اوزون ، اورگانیسم ها (جلبك‌های سبز آبی) را قادر ساخت كه زندگی روی سطح زمین را گسترش دهند و نقش قابل توجهی در تكامل زندگی روی زمین بازی كرد . همچنین اجازه داد تا زندگی به صورتی كه می شناسیم ، در زمین به وجود آید .

اگر چه برای سلامتی به مقدار كمی از تابش فرابنفش نیازمندیم ، اما مقدار زیاد آن بسیار خطرناك است . در حقیقت اگر همه تابش فرابنفش موجود در نور خورشید به سطح زمین برسد ، موجودات زنده آسیبی جدی خواهند دید . انرژی تابش فرابنفش به اندازه‌ای است كه می تواند پیوندهای كووالانسی را بشكند و مولكولها را تخریب كند . تغییر شیمایی ایجاد شده بر اثر تابش فرابنفش، سبب بروز سرطان پوست ، آب مروارید چشم ، آفتاب سوختگی و تضعیف سیستم دفاعی بدن می شود . خوشبختانه ، زمین در برابر این تابش خطرناك از یك پوشش محافظ به نام لایه اوزون برخوردار است . لایه اوزون با غلظت اندك مانند یك صافی عمل می كند و حدود 99 درصد از تابش فرابنفش خورشید را كه به استراتوسفر می رسد به دام می اندازد .

نحوه كار لایه اوزون

غلظت اوزون در ناحیه استراتوسفری زیاد است . هر ملكول اوزون موجود در استراتوسفر بر اثر رویارویی با تابش فرابنفش می شكند و به یك ملكول اكسیژن o2 و یك اتم اكسیژن o تبدیل می‌شود.

o + تابش فرابنفش o2 + o

ذره‌های به وجود آمده از شكسته شدن هر ملكول اوزون ، می تواند به هم متصل شود و دوباره مولكول اوزون را به وجود آورد .

o2 + o  o3 + تابش فروسرخ

این فرآیند دو مرحله‌ای بارها تكرار می شود و به این ترتیب تابش فرابنفش خورشیدی را پیوسته جذب می كند .

مخرب های اوزون

بازسازی لایه تخریب شده اوزون از بزرگترین مبارزه‌هایی است كه ما با آن روبه‌رو خواهیم شد . این مسئله فوری و جدی است ولی هنوز خارج از كنترل نمی باشد . لایه اوزون هنوز سرجای خود باقی مانده و ما می توانیم به كمك آن بشتابیم . اقدامات سازنده با درك چگونگی و علت تخریب آن و انجام كارهای مفیدی كه هر یك از ما می توانیم انجام دهیم آغاز می شود .

آیا می دانید كه : لایه اوزون توسط گازهای انسان (كلروفلور كربن‌ها یا cFc ها كه در خانه‌ها و ادارات و در تمام جهان یافت می شوند) تخریب می‌شود. بالاخره cFc ها مضر تشخیص داده شدند، زمانی كه بسیاری از سازندگان آنها را در محصولات متنوع و متعددی استفاده كردند . هنوز هم این گاز مورد استفاده واقع می شود ، گاز فلوئوری كه در كولر ماشین‌ها ، كولر های گازی خانگی و یخچالها به كار می روند نوعی cFc است . بعضی از انواع اسفنجهای پولی استایرین (كه به استایروفوم مشهورند) هنوز با cfc ها ساخته می شوند . بر عكس آنچه كه شما تصور می كنید cfc ها فقط به هنگام فرآیندهای تولید  رها نشده بلكه زمانی كه اسفنجها شكسته یا خرد می شود نیز رها می گردند . پس استایروفوم یخدان یك بار مصرفی است كه شما هفته پیش به پیك نیك برده بودید و ممكن است هم اكنون در تخریب لایه اوزون سهمی داشته باشد . برای سالهای متمادی cfcها به طور عادی در قوطیها به عنوان عامل بیرون راننده مورد استفاده قرار می گرفته اند . لیكن در سال 1987 حكومت فدرال استفاده آنها را در قوطیها ممنوع اعلام كرد .

اسپره‌های داروی آسم ، پاك كننده‌های VCR و چرخ خیاطی‌ها و … از جمله عوامل راننده‌اند كه هنوز استفاده می شوند . به گفته NRDG احمقانه ترین استفاده از cfc ها در قوطی كردن شیرینی و نقل است . بعضی از كپسولهای آتش نشانی كه در اماكن عمومی مورد استفاده قرار می گیرند ، دارای هالونهایی هستند به عنوان راننده . متأسفانه این هالونها روزی به لایه اوزون حمله خواهند كرد . حتی اگر این كپسولها هیچ گاه استفاده نشوند . زیرا گازهای تخریب كننده لایه اوزون به تدریج به اتمسفر نشست می كنند .

نازك شدن تدریجی لایه اوزون ، بزرگ ترین بحران دنیای معاصر

هر مقدار كاهش قابل ملاحظه در لایه اوزون تهدیدی برای حیات خواهد بود، زیرا این لایه ، پرتو فرابنفش (UVB) مضر نور خورشید را پیش از این كه به سطح زمین برسد و به انسانها و سایر شكل‌های حیات صدمه بزند می گیرد و صاف می كند .  بنابراین ، ظاهر شدن حفره‌ای بزرگ در لایه اوزون در قطب جنوب ، یك بحران زیست محیطی به شمار می رود . به علت بادهای استراتوسفری ، اوزون از مناطق گرمسیری به سمت مناطق قطبی منتقل می شود . بنابراین ، هر اندازه كه به خط استوار نزدیكتر می شویم ، مقدار كل اوزون محافظ كمتتر می شود . هم چنین همراه با تغییر فصل به طور طبیعی غلظت اوزون تغییر می كند . حفره اوزون در قطب جنوب توسط دكتر فارهن و همكارانش در گروه انگلیسی بررسی قطب جنوب كشف شد . این افراد سطح اوزون را در بالای این منطقه از سال 1957 م ثبت كرده بودند . داده‌های آنها نشان می داد كه مقدار كل اوزون در اكتبر هر سال به تدریج در حال كم شدن بود . كاهش تند در اوایل سالهای دهه 1970 م شروع شدن . فاصله ماه‌های سپتامبر تا نوامبر با فصل بهار در قطب جنوب مطابقت می كند و به دنبال آن یك دوره بسیار سرد با تاریكی 24 ساعته كه برای زمستان‌های قطبی متداول است ، سر می رسد . تا اواسط دهه سال 1980 اتلاف بهاره اوزون در بعضی ارتفاعات بالای قطب جنوب آغاز شد كه به مدت چند ماه ادامه داشت . در سال 1993 م ، غلظت اوزون به كمترین مقدار ثبت شده آن در اوایل اكتبر رسید . برای چندین سال پس از كشف این موضوع ، هنوز روشن نبود كه آیا این حفره به علت پدیده‌های طبیعی شامل نیروهای جوی است یا این كه علت آن یك ساز و كار شیمیایی مربوط به آلاینده های هوا است . در مورد دوم ، ماده مشكوك ، كلر بود این ماده به طور عمده از cfcها ناشی می شد . دانشمندان پیش بینی كرده بودند كه وجود كلر تنها حدود چند درصد موجب تخریب اوزون می شود ، اما با گذشت چندین دهه و كشف حفره اوزون در قطب جنوب، همه تعجب كردند. در نتیجه پژوهش هایی كه صورت گرفت ، معلوم شد حفره مذكور در واقع به علت آلودگی كلر به وجود می آید . افزون بر این ، پیش بینی شد كه ممكن است روزی  حفره مشابهی هم در بالای منطقه قطب شمال ظاهر شود . اما در چند سال گذشته معلوم شد كه لایه اوزون نه تنها در قطب جنوب ، بلكه در سرتاسر دنیا در حال نازك شدن است و این مسأله به صورت یك نگرانی زیست محیطی عمده درآمده است . غلظت اوزون موجود در لایه‌ی اوزون ، توسط TOMS (طیف سنج های نقشه برداری اوزون كل) و با استفاده از ماهواره كنترل و سپس داده های به دست آمده توسط ناسا پردازش می شوند .

روز جهانی حفاظت از لایه‌ی اوزون

با توجه به نقش لایه‌اوزون در محافظت از حیات روی سطح زمین و در نتیجه كشف‌های انجام شده در مورد مواد شیمیایی و به ویژه cfc ها كه علت این آلودگی هستند ، مطابق توافق‌نامه مونترال در سال 1987 م قرار شد كه جانشین برای آنها یافت شود . یافتن چنین تركیب‌هایی به طور مسلم كار شیمیدان هاست. به خاطر اهمیت این موضوع ، سازمان ملل متحد روز 16 سپتامبر (25 شهریور) را در سال 1995 روز جهانی حفاظت از لایه اوزون معرفی كرد . تاكنون حدود 162 كشور جهان از جمله ایران این توافق نامه را امضاء كرده اند . سازمان ملل متحد به كشورها كمك می كند تا برنامه های ملی خود را برای مرحله به مرحله از رده خارج كردن cfc ها ،‌ هالون‌ها و سایر مواد شیمیایی مخرب به انجام برسانند كه این كار از طریق آموزش فنی ،‌ انتقال فناوری و تجربیات و توانمند كردن موسسه های درگیر انجام می گیرد . دفتر لایه اوزون كه با حمایت سازمان ملل متحد در ایران تشكیل شده است ، اكنون در جهت تحقق همان هدف‌ها فعالیت می كند و برخی از فعالیت‌های آن عبارتند از :

الف : خارج كردن مرحله به مرحله تركیبهای تخریب كننده لایه اوزون توسط تولید كنندگان .

ب : جلوگیری از انتشار این تركیب ها در «هوا كره»‌.

پ : آموزش تكنیسین‌ها و اجبار در گرفتن گواهینامه كار .

ت : جلوگیری از فروش مواد خنك كننده به تكنیسین های فاقد گواهینامه.

ث : تعیین دقیق تركیب های مخرب و یافتن جایگزین های مطمئن برای آنها .


+ نوشته شده در  جمعه دوازدهم آبان 1391ساعت 18:7  توسط amamnda  | 

                                                     
 چکیده:

 صد سال پیش از این تحولاتی سیاسی در ایران رخ  داد که در بسیاری از امور تاثیر گذاشت . یکی از مواردی که بر اثر این تحول تغییر اساسی کرد، محتوای نوشته ها و اشعار بود . در این مقاله علت این تغییرات و کسانی که موجب این تحول بودند بررسی شده و نمونه هایی از شعر و نثر معرفی شده است .شعرایی که در این عصر تسلیم اوضاع سیاسی شده و در شعر خود سیاست را دخالت دادند گاه تاثیری مستقیم در تحریک مردم برای انتخاب نوع حکومت داشتند. در این زمان شاعرانی چون اشرف الدین گیلانی ،بهار، میرزاده عشقی، عارف قزوینی ، ادیب الممالک فراهانی و ...برجسته اند . مضامین رایج این دوره را:ازادی ، وطن، مشروطه ، جمهوری، مجلس و وکلا تشکیل می دهد . در این مقاله همچنین ویژگی های ادبی این دوره  نشان داده شده است.



مقدمه :

دوران مشروطیت ، نقطه عطفی در تاریخ و ادب ایران بود . تغییراتی که در این زمان ، در اوضاع کشور پدید آمد مستقیما بر ادبیات تاثیر گذاشت . گر چه از سال ها پیش ، جرقه های ساده نویسی زده شد اما در تغییر اساسی در محتوا ، از این زمان آغاز شد ، تا پیش از این شعرا در دربارها مدح پادشاه می گفتند و از صلات و جوایز برخوردار می شدند . این کار دو حسن داشت اول اینکه شاعر از این راه زندگی می گذراند و دوم اینکه آثار او توسط او توسط دربار ، حفظ و منتشر می شد . محیط خارج از دربار قابلیت درک شعر را نداشت و پیچیده گویی و آرایش های لفظی که خوشایند ادبا و سلاطین بود به شاعر امکان ساده گویی نمی داد . اما به یکباره این اوضاع دگرگون شد و دلایل متعدد موچب تحول عظیم در امور مملکتی شد حضور امیر کبیر و تاسیس دارالفنون و فرستاده شدن برخی از متفکران برای تحصیل به اروپا و آشنایی با روشهای دیگر زندگی ، چشم و گوش ایران را به سوی ندیده ها و نشنیده ها گشود . کشمکش هایی که بین دربار و مردم پدید آمد ، تغییر حکومت قاجار و شکستن اقتدار شاهان ، که تا آن زمان همه کاره بودند و مصداق « الناس علی دین ملوکهم» در جامعه اجرا می شد ، همه باعث شد که ادبا از دربار نا امید شده به میان مردم بیایند اما اگر به همان سبک و سیاق قدیم باقی می ماندند نه خود در میان مردم جای داشتند و نه شعرشان طلبه ای داشت . هنگام اوج مشروطه خواهی مردم ، شعرا و نویسندگان از هر طبقه ای که بودند ، با مردم یکی شده از زبان کوچه و بازار الهام گرفتند و شعر ساختند و تمام پل هایی که به گذشته ختم می شد شکسته شد هر چند هنوز برخی از شعرا به اقتضای حال و مقام ، در وصف شاه نیز می سرودند ؛ اما آنهم یک بازی سیاسی بود برای باقی ماندن . شاعری نوگرا همچون ملک الشعرای بهار که علی رغم مردم گرایی و وطن  پرستی قصاید متعددی برای رضا شاه سروده است یکی از آنهایی است که توانست هم به ادبیات خدمت کند هم حامی مردم باشد همزمان با اشعار دو پهلوی خود دل شاه را به دست آورد . در این مقاله سعی شده است آثار شعرای این دوره حتی الامکان بررسی و تغییر و تحولات اساسی نشان داده شود .

 

تفاوت ادبیات دوره ی مشروطه با دوره ی پیشین

ادبیات مشروطه در جریان جدال با ادبیات کهنه سکل و جان می گیرد و به همین دلیل هم از نظر شکل و هم محتوا نو و سنت شکن است . متفکرین مشروطه اصرار دارند که کلام را از قصر های باشکوه اشرافی بیرون بیاورند و به خدمت مردم کوچه و بازار بگمارند .« هدف اشعار در این دوره بیداری مردم و انگیختن احساسات ملی و میهنی و ترویج آزادی های فردی و اجتماعی و طرد خرافات و اندیشه های سست و ناروا پیکار با بیگانه و بیگانه خواهی انتقاد سخت و بی رحم از نابسامانی ها و آشنا کردن مردم به حدود و حقوق انسانی آنهاست .»( عبد الکریم ذاکر حسن ص 41)

بر اساس این هدف مسائل تازه ای در ادبیات مطرح گردید که پیش از آن سابقه نداشت ؛

مانند مسائل سیاسی و اجتماعی ، مسخره کردن نظام موجود ، آزادی خواهی،وطن دوستی و...که گاه موجب عوض شدن فرم شعر و حتی وزن و قافیه گردید . نخستین پیامد تجدد ادبی ، رواج انواع قالب های غیر مرسوم شعری بود از قبیل انواع مربع
، مخمس و مستزاد . ایرج میرزا در این مورد چنین سروده است:

در  تجدید   و  تجدد   وا   شد                        ادبیا ت  شلم  شوربا   شد

می کنم قافیه ها را پس و پیش                       تا شوم نابغه ی دوره ی خویش»

                                                                        ( محمد جعفرمحجوب ص122  )                                               

در ادبیات مشروطه دو جنبه اساسی به چشم می خورد : یکی نقد ادبیات گذشته و یکی طرح ادبیات نو، زین العابدین مراغه ای می گوید "« این ایام نه آن زمان است که ارباب قلم و افکار ، اوقات خود را صرف خولیا و افسانه های واهی و اراجیف بی معنی مثل گذشتگان صرف نمایند که جز موهوم ، چیزی حاصلشان نخواهد بود »(محمد مؤمنی ص 56)

  در شعر زمان مشروطه قصیده که پیش ازاین دوران وسیله ی مدح ووصف بود وسیله بیان احساسات ملی و انتقادهای سیاسی واجتماعی شد. غزل در ادبیات سبک مشروطه وسیله ی تحریک افکار عمومی وترویج اندیشه ی آزادیخواهی ومیهن دوستی وبیان مطالب سیاسی گردید.» ( عبد الکریم ذاکر حسن ص 50 )                                               

در جریان این تجددخواهی به قول عارف ، شلم شوربایی ادبیات ، اصلاحات کوچه بازاری جالبی وارد شعر ونثر شد که نه تنها موجب رکورد ادبیات نشد بلکه آن را گسترش داد به طوری که متعلق به یک قشر خاص نباشد واین به نظر من ویژگی مهمی است چرا که شاید هیچ عاملی ، به اندازه ی شعرهای عامیانه اشرف الدین گیلانی وهمکاران اوکه لحن کوچه بازاری داشتند ، دربرانگیختن مردم موفق نبوده است جنگ وجدالهای سیاسی داخل روزنامه ها وکتابها تنها مربوط به کسانی بود که کوره سوادی داشته وازسیاست وبازیهای آن سردر می آ وردند اما تنها چیزی که می توانست در بین بقال وقصاب ودوره گرد وحتی بانوان اثر داشته باشد ونفوذ کند ، شعری بود که به زبان خود آنها سروده شود ودر عین حال ، آ گاهی سیاسی واجتماعی هم بدهد .

اصطلاحاتی مثل «ددر رفتن » در این شعر اشرف الدین گیلانی :« مشروطه واستبداد هر دوبه ددر رفتند »(-حجت اله اصیل ص 179 )

 بسیار عامیانه است اما این شعر ، سیاسی است ونمی توان ارزش آن رانادیده گرفت وهمچنین در شعری دیگر با عنوان « قاطی واطی »(همان 169) مسائل اجتماعی وگرانی اجناس ، شکایت ازنبود آزادی بیان ، ضعف سیستم اداری رابه گونه ای طنزوار بیان می کند . که همه در هاله ای ازمسخرگی قرار گرفته است ودر عین  حال ، آهنگ شاد جذابی دارد.

در زمینه نثر نیز می توان ازآثار دهخدا درتحت عنوان « چرند وپرند » نام برد که در تاریخ ایران بی سابقه است هرچند نثر به اندازه ی شعر تاثیر گزار نیست اما این نوشته ها ازجهت عامیانه بودن وذکر نکات سیاسی واجتماعی در ردیف اشعار طنز سیاسی قرار می گیرد .

ویژگی های ادبی این دوره :

1-   سادگی زبان و دوری ازصنایع ادبی در نظم ونثر : ازنمونه های زیبای نثر این دوره باید ازچرند وپرند دهخدانام ببریم که با مقاله های طنز آمیز که همراه با نقد سیاسی واجتماعی است صفحاتی نو، در روزنامه نگاری ایران گشوده است . دهخدا اولین کسی است که لحن رادر فارسی به کار گرفت وحرف همه ی شخصیت های اجتماعی رابا زبان خودشان روی کاغذ آورد نه با زبان نویسنده . او باهمین زبان ساده ، اوضاع سیاسی واجتماعی رادر قالب گفت وگوهای دونفره به شکلی کنایی بازگو می کند :

« مردی که ، یک من ریش توی روش است ببین دیروز به من چه می گوید ، می گوید « دولت می خواهد این قشون راجمع کند مجلس راتوپ ببندد. خدا یک عقلی به تو بدهد یک پول زیاد به من ، آدم برای یک عمارت پی وپاچین در رفته ازپشت دروازه ی طهران تا آن سر دنیا اردو می زند ؟ آدم برای خراب کردن یک خانه پوسیده عهد سپهسالاری آن قدر علی بلند ، علی نیطه ، لبویی ، جگرکی ، مشتی ، فعله وحمال خبر می کند ؟

به به ......» ( دهخدا(چرند و پرند) ص 126)

« کبلا باقر ! بله آقا چه خبر ؟ هیچ آقا            چیست این غلغله ها ؟ غلغل نی پیچ آقا

تازگی حاجی بلال آمده از شهر حلب       حرفها می زند از فرقه ی مشروطه طلب

پس یقین آن سگ بی دین عملش قلابی است

ایها الناس بگیرید که ملعون بابی است ....» ( حجت اله اصیل ص 81       )                                      

2-   کاربرد واژه های عامیانه وکوچه بازاری : در این ویژگی نیز دهخدا وسید اشرف الدین پرچمدار هستند ودر آ ثار دیگران کمتر ازاین نوع واژه هایی چون « بچه مچه » ، « طهرون » ، « عقل ومقل » ، « گوش بزنگ » ، « ننه جون » ، « گشنه » ، « صلات ظهر » ، « خاص وعوم » ،« پیرزنه » ، « لات ولوت » و.....در اشعار نسیم شمال شاهدی براین مدعاست . اما گاه در آثار دیگران نیز چنین واژه هایی دیده می شود مثلا در این ادبیات از بهار جمله های « نوش جانت » «مزد شستت » ، جمله های عامیانه اند ، که تا پیش ازاین رواج نداشته است .

« ای محمد خان به دژبانی فتادی نوش جانت             آبروی تازه زااز دست دادی نوش جانت

در حضور پهلوی اردنگ خوردی مزده شستت      هی کتک خوردی وهی بالا نهادی نوش جانت » ( بهار ص 523)

و در این شعر میرزاده ی عشقی واژه های «کلا نمدی » و« روش » :

« شهر فرنگ است ای کلانمدی ها              موقع جنگ است ای کلا نمدی ها

خصم که از رو نمی رود توببین روش   آهنگ وسنگست ای کلا نمدی ها » (سپانلو 1369 ص 195 )      

                                           

3- آمیختگی واژه های قدیم وجدید : با ورود واژه های سیا سی جدید ، شعرای سبک قدیم ، این دورا در هم آمیخته واشعاری نووطنزوار ساختند در شعر عارف بیشتر نمود این ویژگی رامی بینیم در ادبیات زیر واژه های « نرگس » و « زلف » ، « پیر می فروش » ، « سلطنت حسن »، « ای پسر » واژه های پیش ازمشروطه اند واین واژه ها : ئ« انقلاب » ،« کابینه ی زلف »، « سرمایه دار » ، « ملت »، « مشروطه »، « احزاب »، « جمهور » مربوط به پس از مشروطیت وانقلاب ادبی است :

« مملکت چو نرگست خراب است                    چاره ای خرابی انقلاب است »

                                                                                   ( عارف قزوینی ص 408)

« کاش کابینه ی زلفت شود از نشانه پریش          کاو پریشانی ما جمله مهیا دارد» ( همان ص 214)                                       

«چه ها گذشت ززلفت به دل چه می دانی         به کارگر چه زسرمایه دار می گذرد »(همان ص 239

« پیام دوشم ازپیر می فروش آمد            بنوش باده که یک ملتی به هوش آمد »

هزار پرده زایران درید استبداد             هزار شکر که مشروطه پرده پوش آمد

زخرقه بازی احزاب  دل در آن سرزلف       گذار شانه بر آن طرح مشکل افتاده

سلطنت حسن را دوام وبقایی             نیست مباش ای پسر مخالف جمهور » ( ذاکر حسن ص 52  )                                                       

4-   ریختن طرح نو در قالب های قدیم شعری : بیشتر شعرایی که پیش از مشروطه ، شاعر بودند دراین هنگام ، افکار تازه ی انقلابی خود رابا همان قالبهای شعر قدیم بیان می کردند. یکی ازاین شاعران ، بهار است که در قالب قصیده وغزل ومسمط، افکار سیاسی واجتماعی رابیان می کند :

« از خدا بیگانه ام خواندند اندر مرز طوس          از خدا بیگانگان ، اما به پیغمبر ، نبود»

                                                                               ( سپانلو 1369 ص 265 )

فرخی یزدی نیز که غزلهای عاشقانه می سرود دردوران مشروطه غزل رااین چنین می سراید :

« در کف مردانگی شمشیر می باد گرفت           حق خود رااز دهان شیر می باید گرفت

تاکه استبداد سر در پای آزادی نهد                دست خود بر قبضه ی شمشیر می باید گرفت»

                                                                                      ( ذاکر حسن ص 50    )                                                    

5-   کاربرد ضرب المثل وکنایه در شعر یا نثر : در این ویژگی نیز اشرف الدین گیلانی در اشعارش ودهخدا در چرند وپرندش ، مشترکند . دهخدا همانطور که ساده وعامیانه اززبان مردم عامی می نویسد ، مثل ها وکنایاتی را که آنها ناخودآگاه در گقتارشان برای فهم بیشتر مطلب به زبان می آوردند : آگاهانه وارد نوشته می کند :

  «میدانی که اگر برنجی کلاهمان توهم می رود » ( دهخدا( چرند و پرند)ص20    )    « .... چه دردسر بدهم استخوانها خرد کرده ، دود چراغها خورده تاحالا به این مقام رسیده ...» ( همان 68).« کلاه توی هم رفتن واستخوان خردکردن و دود چراغ خوردن » هر سه کنایه ومثل است که در میان کلام عوام ، زیاده دیده می شود .

مثال شعری این ویژگی رابه وفور در دیوان اشرف الدین گیلانی می توان یافت امثالی چون :

« شتر درخواب بیند پنبه دانه » ( اصیل ص -134   ) 

 «شنیدن کی بود مانند دیدن »(همان ص 165   )        

  « زبان سرخ سر سبز میدهد برباد»( همان 205     )                

  و« بزک نمیر بهار میاد خربزه باخیار میاد » (همان 320)     

   هریک مصراعی تکرار شونده در میان بنده های مسمط است .

6- هنر فدای سیاست : در برخی اشعار ، چنان فضای سیاسی حاکم شده است که دیگر از دقایق شعری خبری نیست وتنها قالبی منظوم باقی مانده است که غیر از القای بحثی سیاسی هدف دیگری ندارد نمونه ای از آن ، این ادبیات خلیل صبری است :

« به معرض عمل آمد زحرف حد اینک مرام هیئت اصلاح وحزب رادیکال

سیاست وشعب اقتصاد وامر قضا                بیافت در سنوات اخیر استقلال

نموده بود به غبن امتیاز نفت جنوب            حقوق حقه ی یک ملت جوان پامال » ( ذاکر حسن ص 42 )

واین قطعه از وحید دستگردی :

« منفجر گشت  چو نارنجک حراق اروپ صلح را کنگره بشکست وپراکنده کلوپ

شد بدل زمزمه صبح به آوازه ی توپ         حق برون نامد جز از دهن توپ کروپ

گشت یکپارچه آتش همه اقطار فرنگ »( همان 58)                                                           

در این دوشعر اگر بتوان به زور تشبیه واستعاره ای پیدا کرد، بهیچوجه نمی توان لطافت وزیبایی شعر را هم دید واز آن لذت برد .

7- رساندن منظور به واسطه ی طنز وهجو : چرند وپرند دهخدا سرتاسر ، دارای این ویژگی است وهمچنین بیشترین اشعار سید اشرف الدین در شعر ایرج میرزا نیز می توان نمونه های خوبی از طنز وهجو پیدا کرد . در شعر معروف « تصویر زن» ایرج میرزا نوعی هجووتعریض به عقیده عموم درباره حجاب را می بینیم .

بالجمله تمام مردم شهر                          در بحر گناه می تپیدند

درهای بهشت بسته می شد                     مردم همه می جهنمیدند»( استعلامی)

 

                                                          انواع ادیات آن دوره

 

1-روز نامه نویسی و طنز نگاری

 

به سبب حساسيت‌ فضاي سياسي در سال‌هاي اول مشروطه، كمتر نويسنده‌اي دست به كار نوشتن كتاب مي‌زد و اكثر آنها مطالب خود را در قالب مقاله در روزنامه‌ها منتشر مي‌كردند. روزنامه‌هاي بي‌شماري در اين دوره انتشار يافتند كه در آنها بيشتر مطالب سياسي، اجتماعي و بعضاً علمي منتشر مي‌شد كه جنبه ی اطلاع‌رساني داشت. برخي از اين روزنامه‌ها علاوه بر اخبار و مقالات سياسي، پاره‌اي از اشعار و آثار ادبي را نيز درج مي‌كردند.

از روزنامه‌هاي مهم ادبي اين سال‌ها مي‌توان «صور اسرافيل» را نام برد كه با مديريت جهانگيرخان شيرازي و ميرزا قاسم خان تبريزي در تهران منتشر شد و با مقالات دهخدا به شهرت رسيد.

از ديگر نشريه‌هاي مهم اين دوره «نسيم شمال» به مديريت و نويسندگي سيد اشرف‌الدين حسيني گيلاني است كه سراسر منظوم بوده و با لحني طنزآميز همه چيز و همه كس را مورد انتقاد قرار مي‌دهد.

مجله ی بهار كه ظاهراً نخستين نشريه ی كاملاً ادبي محسوب مي‌شود در سال‌هاي مشروطه به وسیله ی ميرزا يوسف خان اعتصام منتشر شد و پس از آن دو مجله ی «دانشكده» و «نوبهار» كه از جمله مهمترين نشريات سال‌هاي مشروطه به‌شمار مي‌آيند با مديريت ملك‌الشعراي بهار به عرصه ظهور رسيدند.

به طور كلي روزنامه‌نويسي و طنزنگاري در دوران مشروطه با ويژگي‌هايي چون ساده‌نويسي، نوگرايي‌ و تجدخواهي و آزادي طلبي و با هدف تاثير بر عوام گسترش يافت و يكي از انواع ادبي نشر مشروطه را تشكيل داد.


2ـ رمان نويسی

رمان‌نويسي به شيوه جديد در ادبيات كلاسيك فارسی سابقه‌اي ندارد و اين نوع ادبي نيز محصول يك قرن گذشته است. پيش از انقلاب مشروطه، نويسندگان ايراني نوشتن رمان به مفهوم امروزي را از طريق ترجمه رمان‌هاي تاريخي غربي آموختند و نوشتن رمان‌هايي شبيه به آنها را آغاز كردند.

در عصر مشروطه بيشترين رويكرد نويسندگان به رمان‌هاي تاريخي بود؛ چرا كه از سویي نوعي باستان‌گرايي و روحيه ی كاوشگرانه در شناخت هويت گذشته ميان آنها حاكم بود و از سوي ديگر، به دلیل اوضاع سياسي نوشتن رمان تاريخي خطر كمتري در بر داشت از اين رو اهتمام به نگارش رمان تاريخي و رمان های اجتماعي سطحي در قياس با كار پرخطر روزنامه‌نويسي يا نوشتن رمان سياسي توام با امنيت تلقي مي‌شد و چنین است که در دوره مورد بحث ما نيز جز تعدادي رمان تاريخي رمان ديگري نوشته نشد.

به این ترتیب از ميان رمان‌نويسان مطرح و آثار آنها در دوره ی مشروطه مي‌توان به اين افراد اشاره كرد:

محمدباقر ميرزا خسروي (1266-1328ق) كه رمان شمس و طغرا را در سه جلد تاليف كرد كه اين اثر در ميان رمان‌هاي تاريخي صدر مشروطه از نظر زبان و مضمون بي‌نظير است. نويسنده در نگارش اين رمان با پيروي از نثرنويسان قديم مصرع‌ها يا بيت‌هايي را به مناسبت موضوع در نثر خود گنجانده كه به ملاحت و زيبايي اثر او افزوده است. او چند اثر ديگر نيز دارد كه هيچ يك به ارزش و اهميت رمان مفصل او نرسيده است.

ميرزاحسن خان بديع (1251-1316ش) از ديگر رمان‌نويسان عصر مشروطه است و  دو اثر مشهور او شمس‌الدين و قمر و داستان باستان در اين سال‌ها انتشار يافتند. او در نوشتن رمان‌هايش نثري ساده و روان داشت كه به نثر روزنامه‌اي مشروطه نزديك است.

عبدالحسن صنعتي زاده كرماني (متولد 1313ق) با نوشتن دو رمان دام گستران يا انتقام خواهان فروك و داستان ماني نقاش به شهرت رسيد كه البته برخي از محققان در انتساب اين آثار به او ترديد كرده‌‌اند.

يكي از ضعف‌هاي تكنيكي در اغلب داستان‌هاي دوران مشروطه، حضور راوي سوم شخص در بعضي صحنه‌هاي داستان و سخن گفتن او با خواننده است كه امروزه كاربردي ندارد.

لازم به ذكر است كه اكثر نويسندگان اين دوره داستان را براي رغبت عوام مي‌نوشتند و ديد جدي نسبت به ادبيات داستاني جديد نداشتند.


3ـ نمايشنامه نويسي

نمايشنامه‌‌نويسي نوع ادبي جديد به شمار مي‌رود و در ادب كهن ايران به شيوه غربي سابقه‌اي ندارد. در دوره ناصرالدين شاه رفت‌وآمد ايرانيان به اروپا به نحوي چشمگير افزايش يافت و تعدادي از ايرانيان هنردوست به محافل هنري و ادبي اروپايي راه يافتند و با چگونگي كار آنها از جمله اجزاي نمايشنامه آشنا شدند و پس از بازگشت به ايران از يك سو به ترجمه و اجراي نمايشنامه‌هاي اروپايي پرداختند و از سويي ديگر بعضي از بازي‌هاي فكاهي را نگاشتند و به نمايش گذاشتند.

اولين كسي كه در ايران به نوشتن نمايشنامه‌ فارسي پرداخت ميرزا آقا تبريزي بود كه سه نمايشنامه ی كوتاه تاليف كرد اين سه نمايشنامه به سبب انتشار بخشي از آنها درصدر مشروطه تنها نمونه ادبيات نمايشي در اين دوره محسوب مي‌شود، روايت اين نمايشنامه‌ها از طريق گفت‌وگو صورت مي‌گيرد و زبان آنها مانند نثر داستاني قبل از مشروطه ساده، روان، بي تكلف و عوام فهم است.


4ـ ترجمه

فن ترجمه از عوامل موثر در رشد آگاهي و تحول انديشه ی ايرانيان در سال‌هاي قبل از مشروطه بود بسياري از تحولات فرهنگي و تغييرات اجتماعي و دستيابي نويسندگان به تكنيك‌هاي داستان‌نويسي و نمايشنامه‌نويسي و رويكرد آنها به نگارش رمان از طريق مطالعه ی آثار ترجمه شده به دست آمد. ترجمه ی آثار اروپايي در ايران با ايجاد چاپخانه در زمان فتحعلي شاه آغاز شد و در كنار گونه‌هاي ديگر ادبي به مرور گسترش يافت.

از مهمترين آثار ترجمه شده در اين دوره (دوره ی مشروطه) ترجمه ی سرگذشت حاجي بابای اصفهاني است كه چاپ و انتشار آن در اين زمان صورت گرفت. مترجم اين رمان ميرزا حبيب اصفهاني در ترجمه ی اين كتاب مهارت و چيره‌دستي بي‌مانندي از خود نشان داد و در اين زمينه مي‌توان گفت كه متن فارسی حاجي بابا، متن فرانسوي آن را در خود هضم كرده و از آن فراتر رفته است.


5- تحقیقات ادبی و تاریخی

تحقيقات ادبي و تاريخي در محدوده تاريخي مشروطه به علت اشتغال اهل قلم به روزنامه‌نويسي و سياست جاذبه‌اي نداشت و جز «تاريخ بيداري ايرانيان» تاليف ناظم‌الاسلام، اثر درخوري پديد نيامد

 

+ نوشته شده در  جمعه دوازدهم آبان 1391ساعت 17:59  توسط amamnda  |